Previous Verse
Next Verse

Shloka 1366

कर्णेन युधिष्ठिरानीकविदारणम् / Karṇa’s Breach of Yudhiṣṭhira’s Battle-Line

आराधयिततवान्‌ शर्व बहून्‌ वर्षगणांस्तदा । दुर्योधन कहता हैं--तदनन्तर परशुरामने बहुत वर्षोतक तपस्या, इन्द्रिय-संयम, मनोनिग्रह, पूजा, उपहार, भेंट, अर्पण, होम और मन्त्र-जप आदि साथनोंद्वारा भगवान्‌ शिवकी आराधना की

ārādhayitavān śarvaṁ bahūn varṣa-gaṇāṁs tadā |

ទុរយោធនៈបាននិយាយថា៖ «នៅពេលនោះ គាត់បានបូជាបម្រើសរវ (Śarva) គឺព្រះសិវ (Śiva) អស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ»។ បន្ទាត់នេះបង្ហាញគោលធម៌នៃវិន័យ និងភក្តីភាពយូរអង្វែង—ការខិតខំប្រឹងប្រែងដែលបានគ្រប់គ្រង និងបញ្ជូនទៅកាន់អំណាចខ្ពស់—ដែលក្នុងវីរភាពនេះ តែងត្រូវបង្ហាញថាជាមធ្យោបាយដើម្បីទទួលពរ និងកម្លាំងអស្ចារ្យ ដែលក្រោយមកអាចប្រើស្របធម៌ ឬផ្ទុយធម៌ក៏បាន។

आराधयितवान्having worshipped / having propitiated
आराधयितवान्:
Karta
TypeVerb
Rootआराधयितृ (कृदन्त-प्रातिपदिक from धातु √राध् with उपसर्ग आ-)
Formक्तवतु (परस्मैपदी-भावे), Masculine, Nominative, Singular
शर्वम्Śarva (Śiva)
शर्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootशर्व (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
बहून्many
बहून्:
Karma
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
वर्षगणान्groups of years; many years
वर्षगणान्:
Karma
TypeNoun
Rootवर्षगण (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
तदाthen / at that time
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा
Formtrue

दुर्योधन उवाच

D
Duryodhana
Ś
Śarva (Śiva)

Educational Q&A

The verse highlights the Mahābhārata’s recurring principle that spiritual attainments and worldly power often arise from prolonged self-discipline and devotion; ethically, the epic warns that such acquired power must be governed by dharma, otherwise it becomes a cause of ruin.

Duryodhana is describing a figure who, at that time, propitiated Śiva (Śarva) over a long span of years—setting up the context for how extraordinary favor, weapons, or boons may have been obtained through sustained worship.