Shloka 40
भीमसेन-दुर्योधन-प्रहारः तथा घटोत्कचमायाप्रादुर्भावः | Bhīmasena–Duryodhana Clash and the Manifestation of Ghaṭotkaca’s Māyā
ततः प्रववृते युद्ध तव तेषां च भारत । नराश्चरथनागानां व्यतिषक्तं परस्परम्,भरतनन्दन! फिर तो आपके और पाण्डवोंके योद्धाओंमें परस्पर घमासान युद्ध छिड़ गया। पैदल, घुड़सवार, रथी और हाथी एक-दूसरेसे गुँथ गये
tataḥ pravavṛte yuddhaṃ tava teṣāṃ ca bhārata | narāś ca ratha-nāgānāṃ vyatiṣaktaṃ parasparam bharatanandana ||
សញ្ជ័យបាននិយាយ៖ បន្ទាប់មក ឱ ភារតៈ សង្គ្រាមដ៏សាហាវបានផ្ទុះឡើងរវាងយោធារបស់ព្រះអង្គ និងរបស់ពួកគេ។ ទាហានថ្មើរជើង អ្នកបើករថសង្គ្រាម អង្គពលសេះ និងអង្គពលដំរី បានច្របូកច្របល់គ្នា ក្នុងការប្រយុទ្ធជិតស្និទ្ធដ៏វឹកវរ—ការប៉ះទង្គិចដ៏លេបលាន់ ដែលរបៀបវិន័យរលាយទៅក្នុងភាពច្របូកច្របល់នៃសង្គ្រាម ខណៈសាច់ញាតិប្រឈមសាច់ញាតិលើវាលយុទ្ធ។
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the ethical weight of war: once battle begins, forces intermingle and control diminishes, highlighting how conflict rapidly becomes chaotic and morally grave—especially in a fratricidal struggle like Kurukṣetra.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that full-scale fighting has erupted between the Kaurava and Pāṇḍava armies, with infantry, chariots, and elephant units colliding and becoming locked together in close combat.