Shloka 13
भीमसेन-दुर्योधन-प्रहारः तथा घटोत्कचमायाप्रादुर्भावः | Bhīmasena–Duryodhana Clash and the Manifestation of Ghaṭotkaca’s Māyā
दुर्योधनादनु ततः कृप: शारद्वतो ययौ । एवमेष महाव्यूह: प्रययाँ सागरोपम:,दुर्योधनके पीछे शरद्वानके पुत्र कृपाचार्य चल रहे थे। इस प्रकार यह सागरके समान महाव्यूह युद्धके लिये प्रस्थान कर रहा था
duryodhanād anu tataḥ kṛpaḥ śāradvato yayau | evam eṣa mahāvyūhaḥ prayayau sāgaropamaḥ ||
សញ្ជ័យបាននិយាយ៖ បន្ទាប់ពីទុរយោធនៈ គ្រូក្រឹបៈ កូនប្រុសសារទ្វតៈ បានរុញទៅមុខ។ ដូច្នេះ មហាវ្យូហៈដ៏ធំនេះ ដែលប្រៀបដូចសមុទ្រទាំងទទឹងទាំងជម្រៅ បានផ្លាស់ទីទៅមុខឆ្ពោះទៅសង្គ្រាម—បង្ហាញពីកម្លាំងដ៏លើសលប់ និងវិន័យរឹងមាំ ដែលត្រូវបានរៀបចំក្រោមមេដឹកនាំ។
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how collective power and disciplined organization can appear overwhelming—“ocean-like”—yet it also implicitly raises the ethical tension of war: formidable formations may be strategically impressive while still serving an adharma-driven cause, reminding readers to judge strength by purpose and righteousness, not scale alone.
Sañjaya describes the Kaurava forces advancing in ordered sequence: Duryodhana leads, and behind him marches Kṛpācārya (Kṛpa, son of Śaradvat). The entire great battle-formation proceeds toward combat, likened to the ocean for its vastness and intimidating presence.