Shloka 21
Abhimanyunidhana-prakāśaḥ — Vasudeva–Kṛṣṇa–Subhadrā–Kuntī śoka-saṃvāda
Disclosure and Consolation
Devanagari script
ततः पार्थ समासाद्य पतड़ इव पावकम् | पजञ्चत्वमगमत् सौतिर्द्धितीयेडहनि दारुण:
Transliteration
tataḥ pārtha samāsādya pataṅga iva pāvakam | pañcatvam agamat sautir dvitīye 'hani dāruṇaḥ ||
Translation
វាសុទេវៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «បន្ទាប់មក ឱ បារថៈ កូនប្រុសនៃសូតា ដែលមានសភាពសាហាវ បានចូលប្រយុទ្ធជិតស្និទ្ធជាមួយអ្នក ហើយបានជួបវិនាសនៅថ្ងៃទីពីរ។ ដូចមេអំបៅដែលហោះចូលទៅក្នុងភ្លើងកំពុងឆេះ ហើយត្រូវបានដុតស្លាប់ ដូច្នោះដែរ គាត់បានប្រឈមមុខអ្នកក្នុងសង្គ្រាម ហើយត្រូវបានសម្លាប់»។ វាចង្អុលបង្ហាញការព្រមានធម៌ថា ការឈ្លានពានដោយមិនគិត និងវីរភាពដែលភាន់ច្រឡំ—បើជំរុញដោយភាពសាហាវ មិនមែនដោយធម៌—នឹងនាំឲ្យខ្លួនឯងវិនាសយ៉ាងឆាប់រហ័ស។
Word by Word
ततःthen/thereupon
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
FormAvyaya (ablatival adverb: 'from/thereupon')
पार्थO Partha (Arjuna)
पार्थ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Vocative, Singular
समासाद्यhaving approached/engaged
समासाद्य:
Karma
TypeVerb
Rootसम्-आ-√सद्
FormAbsolutive (क्त्वा-प्रत्यय), 'having approached/attacked'
पतङ्गःa moth
पतङ्गः:
Karta
TypeNoun
Rootपतङ्ग
FormMasculine, Nominative, Singular
इवlike/as
इव:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइव
FormAvyaya (particle of comparison)
पावकम्fire
पावकम्:
Karma
TypeNoun
Rootपावक
FormMasculine, Accusative, Singular
पञ्चत्वम्the state of five elements; death
पञ्चत्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootपञ्चत्व
FormNeuter, Accusative, Singular
अगमत्went/attained
अगमत्:
Karta
TypeVerb
Root√गम्
FormAorist (लुङ्), Parasmaipada, 3rd person, Singular
सौतिःthe charioteer’s son (Sauti)
सौतिः:
Karta
TypeNoun
Rootसौति
FormMasculine, Nominative, Singular
द्वितीयेon the second
द्वितीये:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootद्वितीय
FormNeuter, Locative, Singular (agreeing with अहनि)
अहनिday
अहनि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअहन्
FormNeuter, Locative, Singular
दारुणःfierce/cruel
दारुणः:
Karta
TypeAdjective
Rootदारुण
FormMasculine, Nominative, Singular (agreeing with सौतिः)
Speaker
वासुदेव उवाच
Characters & Entities
V
Vāsudeva (Kṛṣṇa)P
Pārtha (Arjuna)S
Sauti (son of a sūta)P
Pāvaka (fire)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes