Shloka 14
Dāna-Śreṣṭhatā: Abhaya, Anugraha, and the Ethics of Honoring the Worthy (दानश्रेष्ठता: अभय-अनुग्रह-विप्रपूजा)
ततो5हमागम्य पुरे त्वामवोचं महीपते । नियम कंचिदारप्स्ये शुश्रूषा क्रियतामिति
tato ’ham āgamya pure tvām avocaṁ mahīpate | niyamaṁ kañcid ārapsye śuśrūṣā kriyatām iti ||
បន្ទាប់មក ព្រះមហាក្សត្រ! ខ្ញុំបានមកដល់ទីក្រុងរបស់អ្នក ហើយបាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំនឹងចាប់ផ្តើមវ្រត (ការអនុវត្តធម៌) មួយ; សូមអ្នកបម្រើខ្ញុំ»។ (ដោយចេតនានោះ ខ្ញុំកំពុងស្វែងរកកំហុសក្នុងអ្នក។) ប៉ុន្តែ ទោះបានស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះអ្នក ក៏មកដល់ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំមិនបានឃើញកំហុសណាមួយក្នុងអ្នកឡើយ។ ព្រះរាជឥសី! ដោយហេតុនេះ អ្នកនៅរស់; បើមិនដូច្នោះទេ អំណាច និងស្ថានភាពរបស់អ្នកនឹងត្រូវបំផ្លាញ។
च्यवन उवाच
Educational Q&A
A ruler’s survival and legitimacy rest on dharma: faultless conduct, humility, and proper service to the virtuous. The verse frames ascetic discipline (niyama) and the demand for service (śuśrūṣā) as a moral test—implying that ethical integrity protects sovereignty, while serious faults can destroy a king’s standing.
Cyavana tells the king that he came to the city announcing a vow and requesting service, but his hidden purpose was to observe the king closely and find a fault. Living in the king’s house, he has found none; therefore he declares that the king remains alive and secure—otherwise his power would have been wiped out.