Shloka 82
Chapter 2: Sudarśana Upākhyāna — Atithi-Dharma and the Conquest of Mṛtyu
Gṛhastha-Vrata
Devanagari script
रक्षिता त्वदगुणैरेषा पतिव्रतगुणैस्तथा । अधृष्या यदियं ब्रूयात् तथा तन्नान्यथा भवेत्
Translation
នាងនេះត្រូវបានការពារដោយគុណធម៌របស់អ្នក ហើយក៏ដោយគុណធម៌នៃភាពស្មោះត្រង់ចំពោះស្វាមី (បតិវ្រតា) របស់នាងផងដែរ។ គ្មានអ្នកណាអាចយកឈ្នះ ឬបំបាក់នាងបានឡើយ។ ពាក្យណាដែលនាងនិយាយចេញពីមាត់ នោះនឹងជាសច្ចៈជានិច្ច មិនអាចក្លាយជាមិថ្យាបានទេ។
Word by Word
रक्षिताprotected
रक्षिता:
Karta
TypeAdjective
Rootरक्षिता (रक्ष् + क्त)
FormFeminine, Nominative, Singular
त्वत्from you / by you (as source)
त्वत्:
Apadana
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Ablative, Singular
गुणैःby (your) virtues/qualities
गुणैः:
Karana
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Instrumental, Plural
एषाthis (woman)
एषा:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormFeminine, Nominative, Singular
पतिव्रतwifely vow / fidelity to husband
पतिव्रत:
TypeNoun
Rootपति + व्रत
FormNeuter, —, —
गुणैःby virtues/qualities
गुणैः:
Karana
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Instrumental, Plural
तथाalso / likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
अधृष्याunassailable / unconquerable
अधृष्या:
Karta
TypeAdjective
Rootअधृष्य (a-धृष्य)
FormFeminine, Nominative, Singular
यत्whatever (that which)
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormNeuter, Accusative, Singular
इयम्she (this woman)
इयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Nominative, Singular
ब्रूयात्would say / may utter
ब्रूयात्:
TypeVerb
Rootब्रू (ब्रवीति)
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
तथाso / thus
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
तत्that (statement)
तत्:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
अन्यथाotherwise / falsely
अन्यथा:
TypeIndeclinable
Rootअन्यथा
भवेत्would be / can be
भवेत्:
TypeVerb
Rootभू
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes