Shloka 143

Śiva-nāmānukīrtana-prastāvaḥ

Prologue to the praise of Śiva and the Upamanyu testimony

Devanagari script

यक्षराक्षससर्पाणां दैत्यदानवयोरपि । वपुर्धारयते देवो भूयश्व विलवासिनाम्‌

Transliteration

yakṣarākṣasasarpaṇāṁ daityadānavayor api | vapur dhārayate devo bhūyaś ca bilavāsinām ||

Translation

វាសុទេវៈ បាននិយាយថា៖ «ព្រះអម្ចាស់ដ៏ទេវៈ ទ្រង់សន្មត់យករូបក្នុងចំណោមយក្ស រាក្សស និងនាគផងដែរ ហើយក្នុងចំណោមទៃត្យ និងដានវដូចគ្នា; មែនហើយ ម្តងហើយម្តងទៀត ទ្រង់ក៏យកកាយរបស់អ្នកដែលរស់នៅក្នុងអាណាចក្រក្រោមដីផងដែរ»។

Word by Word

• यक्ष: of Yakṣas
• यक्ष: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: यक्ष
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• राक्षस: of Rākṣasas
• राक्षस: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: राक्षस
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• सर्पाणाम्: of serpents
• सर्पाणाम्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: सर्प
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• दैत्य: of Daityas
• दैत्य: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: दैत्य
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• दानवयोः: of Dānavas (dual form used in the dvandva chain)
• दानवयोः: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: दानव
• Form: Masculine, Genitive, Dual

• अपि: also/even
• Type: Indeclinable
• Root: अपि

• वपुः: body/form
• वपुः: Karma
• Type: Noun
• Root: वपुस्
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• धारयते: assumes/bears
• Type: Verb
• Root: धृ
• Form: Present, Third, Singular, Ātmanepada

• देवः: the god (Mahādeva)
• देवः: Karta
• Type: Noun
• Root: देव
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• भूयः: again/further/moreover
• Type: Indeclinable
• Root: भूयस्

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• विलवासिनाम्: of the dwellers of (Vi)la (i.e., subterranean/pātāla beings)
• विलवासिनाम्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: विलवासिन्
• Form: Masculine, Genitive, Plural

Speaker

वासुदेव उवाच

Characters & Entities

• Vāsudeva (Kṛṣṇa)
• Deva (the Divine Lord)
• Yakṣas
• Rākṣasas
• Sarpas (serpents)
• Daityas
• Dānavas
• Bilavāsins (subterranean/netherworld dwellers)