Shloka 28
Tapas-śreṣṭhatā: Anāśana as the Highest Austerity
Bhagīratha–Brahmā Saṃvāda
शम्याक्षेपैरयजं यच्च देवान् साद्यस्कानामयुतैश्लापि यत्तत् । त्रयोदशद्वादशाहै श्ष देव सपौण्डरीकान्न च तेषां फलेन
Bhagīratha uvāca — śamyākṣepair ayajaṃ yac ca devān sādyaskānām ayutaiś cāpi yat tat | trayodaśa-dvādaśāhaiś ca deva sapauṇḍarīkān na ca teṣāṃ phalena, deva, aham iha āgataḥ ||
ភគីរថៈបាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រះអម្ចាស់! ខ្ញុំបានបូជាទេវតាជាញឹកញាប់ ដោយយញ្ញ “សម្យាក്ഷេប” ហើយក៏បានអនុវត្តពិធី “សាទ្យស្ក” ដល់ដប់ពាន់ដង។ ជាច្រើនលើក ខ្ញុំបានបញ្ចប់យញ្ញដែលចប់ក្នុងដប់បីថ្ងៃ និងដប់ពីរថ្ងៃ ហើយក៏បានបំពេញយញ្ញឈ្មោះ “បៅណ្ឌរីក” ផងដែរ។ ប៉ុន្តែ ឱ ព្រះអម្ចាស់! មិនមែនដោយផ្លែផលនៃពិធីទាំងនោះទេ ដែលខ្ញុំបានមកដល់ស្ថានភាពនេះ»។
भगीरथ उवाच
Educational Q&A
Bhagīratha emphasizes that mere accumulation of ritual merit (even vast and varied sacrifices) is not the decisive cause of the highest attainment; something beyond the mechanical ‘fruit of rites’—such as divine grace, inner purity, or a higher dharmic purpose—is implied.
Bhagīratha addresses a deity and recounts the many great sacrifices he has performed—Śamyākṣepa, countless Sādyaska rites, twelve- and thirteen-day sacrifices, and the Pauṇḍarīka—then declares that his present arrival/attainment is not due to the fruits of those rituals.