Shloka 23
Tapas-śreṣṭhatā: Anāśana as the Highest Austerity
Bhagīratha–Brahmā Saṃvāda
सहस्र॑ निष्ककण्ठानामददं दक्षिणामहम् । विजित्य भूपतीन् सर्वानर्थरिष्टवा पितामह
sahasra niṣkakaṇṭhānām adadaṁ dakṣiṇām aham | vijitya bhūpatīn sarvān arthariṣṭavā pitāmaha ||
ភគីរថៈបានមានពាក្យថា៖ «ឱ ពិតាមហៈ! បន្ទាប់ពីខ្ញុំបានឈ្នះស្តេចទាំងអស់ ខ្ញុំបានប្រគេនដក្សិណា (dakṣiṇā) ជាគោរពទានក្នុងយញ្ញ ជានិស្កៈ (niṣka) មួយពាន់ ដែលមានគ្រឿងអលង្ការពាក់ក—ទ្រព្យដែលមិនបានសន្សំសម្រាប់អួតអាងទេ ប៉ុន្តែបង្វែរទៅកាន់ការប្រគេនតាមធម៌»។
भगीरथ उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical use of power and wealth: even after victory and acquisition, a righteous king channels riches into dharmic giving (dakṣiṇā), treating wealth as a means to uphold ritual and social order rather than personal indulgence.
Bhagīratha addresses the ‘Grandfather’ and recounts a past act: after subduing other rulers, he distributed substantial wealth—described as a thousand niṣkas with ornaments—as dakṣiṇā, presenting himself as a model of royal generosity aligned with dharma.