Shloka 132

Prākṛta-pralaya, Pratisarga Doctrine, and the Ishvara-Samanvaya of Yoga and Devotion

Devanagari script

ब्राह्मी पौराणिकी चेयं संहिता पापनाशनी / अत्र तत् परमं ब्रह्म कीर्त्यते हि यथार्थतः

Transliteration

brāhmī paurāṇikī ceyaṃ saṃhitā pāpanāśanī / atra tat paramaṃ brahma kīrtyate hi yathārthataḥ

Translation

នេះជាសំហិតាបុរាណិក ដែលកើតពីព្រះព្រហ្មា ជាអ្នកបំផ្លាញបាប; នៅទីនេះ ព្រះព្រហ្មអធិរាជ (ព្រះប្រហ្មន៍ដ៏លើសលប់) ត្រូវបានប្រកាសយ៉ាងត្រឹមត្រូវតាមសច្ចៈ។

Word by Word

• ब्राह्मी: Brahmā-related, sacred
• ब्राह्मी: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ब्राह्मी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; संहिता इत्यस्य विशेषण

• पौराणिकी: purāṇic
• पौराणिकी: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पौराणिक (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; संहिता इत्यस्य विशेषण

• च: and
• च: समुच्चय (Conjunctive/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• इयम्: this
• इयम्: कर्ता (Karta/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन

• संहिता: compendium, collection
• संहिता: कर्ता (Karta/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: संहिता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; इयम् इत्यस्य विशेष्य

• पापनाशनी: destroyer of sins
• पापनाशनी: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पाप (प्रातिपदिक) + नाशनी (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष (पापस्य नाशनी), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; संहिता इत्यस्य विशेषण

• अत्र: here
• अत्र: अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय (स्थानवाचक adverb)

• तत्: that
• तत्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन

• परमम्: supreme
• परमम्: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; ब्रह्म इत्यस्य विशेषण

• ब्रह्म: Brahman (Absolute)
• ब्रह्म: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन

• कीर्त्यते: is proclaimed, is glorified
• कीर्त्यते: क्रिया (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कीर्त् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (Passive)

• हि: indeed
• हि: सम्बन्ध (Discourse particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: अव्यय (निश्चय/हेतु particle)

• यथार्थतः: truthfully, as it really is
• यथार्थतः: क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: यथार्थ (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (तसिल्-प्रत्ययान्त adverb: in accordance with truth)

Speaker

Sūta (narrator) to the sages at Naimiṣāraṇya (traditional Purāṇic framing)

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Characters & Entities

• Brahmā
• Brahman

More Details (3 sections)

FAQs

How does this verse explain the nature of the Supreme Self (Atman)?

It asserts that the text presents the “paramaṃ brahma” truthfully (yathārthataḥ), implying that the highest Self/Reality is not speculative but knowable through right teaching and realization as conveyed in the Purāṇic tradition.

What Yoga or Meditative practices are highlighted here?

The verse emphasizes śravaṇa (reverent hearing) and assimilation of true doctrine as a purifier (pāpa-nāśanī). In Kurma Purana’s broader yoga-śāstra tone, such hearing supports inner purification that becomes the foundation for dhyāna and disciplined practice like Pāśupata-oriented devotion and meditation.

How does this verse depict the relationship between Shiva and Vishnu?

By centering the teaching on “paramaṃ brahma,” it frames sectarian forms as converging on one Supreme Reality—consistent with the Kurma Purana’s Shaiva–Vaishnava synthesis where Śiva and Viṣṇu are understood as expressions of the same highest principle.