Shloka 38
ध्रुवचर्याकीर्तनं / Dhruva-caryā-kīrtana
Account of Dhruva’s Course and Related Cosmological Ordering
Devanagari script
षड्भिः सहस्रैः पूषा तु देवो ऽशुसप्तभिस्तथा / धाताष्टभिः सहस्रैस्तु नवभिस्तु शतक्रतुः
Transliteration
ṣaḍbhiḥ sahasraiḥ pūṣā tu devo 'śusaptabhistathā / dhātāṣṭabhiḥ sahasraistu navabhistu śatakratuḥ
Translation
ដោយកាំរស្មីប្រាំមួយពាន់ មានទេវៈពូษា; ដោយប្រាំពីរពាន់ មានអសុ។ ដោយប្រាំបីពាន់ មានធាតា; និងដោយប្រាំបួនពាន់កាំរស្មី មានសតក្រតុ (ឥន្ទ្រ) ដំណើរការ។
Word by Word
षड्भिःwith six
षड्भिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootषट् (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), बहुवचन
सहस्रैःby/with thousands
सहस्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), बहुवचन
पूषाPūṣā (deity)
पूषा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपूषन्/पूषा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थक
देवःthe god
देवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; पूषा-सम्बोधनार्थे/अप्पोजिशन (apposition)
अशुswift
अशु:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअशु (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (member of compound)
सप्तभिःwith seven
सप्तभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootसप्त (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), बहुवचन; समासान्त पद (head of compound)
तथाlikewise
तथा:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
धाताDhātā (deity)
धाता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootधातृ/धाता (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अष्टभिःwith eight
अष्टभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootअष्ट (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), बहुवचन
सहस्रैःby/with thousands
सहस्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
तुand/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
नवभिःwith nine
नवभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootनव (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
तुand/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
शतक्रतुःŚatakratu (Indra)
शतक्रतुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशत + क्रतु (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास (शतं क्रतवो यस्य = having a hundred rites), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन