Adhyaya 20
Brahmaṇa-parīkṣā (Examination/Doctrine of the Pitṛs in Śrāddha Context)
អធ្យាយនេះ (ក្នុងបរិបទ śrāddha-kalpa) ប្រាប់ដោយព្រះគ្រូ Bṛhaspati ពន្យល់អំពីស្ថានភាពអន្តរភាវ និងសារៈសំខាន់ពិធីការរបស់ Pitṛs (បុព្វបុរស)។ គេបង្ហាញថា Pitṛs មានអាយុកាលយូរអង្វែង ស្ថិតនៅក្នុងទីលំនៅ ៧ និងជាទេវតានៃទេវតាទាំងឡាយ ដូច្នេះកិច្ចការបុព្វបុរសត្រូវបានដាក់អាទិភាពលើកិច្ចការទេវតា។ អធ្យាយចាត់ថ្នាក់ក្រុមពាក់ព័ន្ធនឹងពូជពង្ស Prajāpati និងភ្ជាប់ការគោរពតាម varṇa និង āśrama ដោយបញ្ជាក់ថាសង្គមគ្រប់ប្រភេទ រួមទាំងសហគមន៍ចម្រុះ និង mleccha ក៏អនុវត្តការគោរព Pitṛs ផងដែរ។ បន្ទាប់មកពន្យល់អំពីប្រសិទ្ធិភាព៖ បូជាដោយ piṇḍa បី ដាក់ឈ្មោះ-គោត្រ និងមន្ត្រា នឹងទៅដល់អ្នកទទួលត្រឹមត្រូវ ដូចអាហារបំប៉ន និងការទទួលស្គាល់ ដូចកូនគោរកម្តាយ។ មានសញ្ញាពិធីដូចជា ការដាក់ kuśa ទិស apasavya និងភាពបរិសុទ្ធនៃភាជន៍ប្រាក់។ ចុងក្រោយបញ្ចប់ដោយទស្សនៈថា ការពេញចិត្តអាចតាមដានសត្វលោកឆ្លងកាត់កំណើតជាច្រើន ដោយផ្អែកលើបទបញ្ជាអចិន្ត្រៃយ៍របស់ Brahmā (Parameṣṭhin)។
Shlokas
Verse 1
इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे श्राद्धकल्पे ब्रह्मणपरीक्षा नाम एकोनविंशो ऽध्यायः // १९// बृहस्पतिरुवाच इत्येते पितरो देवा देवानामपि देवताः / सप्तस्वेते स्थिता नित्यं स्थानेषु पितरो ऽव्ययाः
ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រីព្រហ្មាណ្ឌ មហាពុរាណ» (ដែលវាយុបានប្រកាស) ភាគកណ្ដាល ជើងអុបោទ្ធាតទី៣ ក្នុង «ស្រាទ្ធកល្ប» ជំពូកទី១៩ មាននាម «ព្រាហ្មណបរិក្សា»។ ព្រះបૃហស្បតិ បានមានពាក្យថា៖ បិត្រទាំងនេះមានសភាពជាទេវៈ ជាអធិទេវតាសម្រាប់ទេវទាំងឡាយផង; បិត្រដែលមិនរលាយ ស្ថិតនៅជានិច្ចក្នុងទីតាំងទាំង៧។
Verse 2
प्रजापतिसुता ह्येते सर्वेषां तु महात्मनाम् / आद्यो गणस्तु योगानामनुयोगविवर्द्धनः
ពួកនេះជាពិតជាកូនរបស់ប្រជាបតិ ហើយពាក់ព័ន្ធនឹងមហាត្មាទាំងអស់; ក្នុងចំណោមក្រុមយោគៈ នេះជាក្រុមដំបូង ដែលបង្កើន «អនុយោគ» (លំដាប់នៃការអនុវត្ត/ពិធី)។
Verse 3
द्वितीयो देवतानां तु तृतीयो दानवादिनाम् / शेषास्तु वर्णिंनां ज्ञेया इति सर्वे प्रकीर्त्तिताः
ក្រុមទី២ ជារបស់ទេវតា; ក្រុមទី៣ ជារបស់ដានវៈជាដើម; ក្រុមដែលនៅសល់ គួរយល់ថាពាក់ព័ន្ធនឹងវර්ណៈទាំងឡាយ—ដូច្នេះបានប្រកាសទាំងអស់។
Verse 4
देवास्छैतान्यजन्ते वै सर्वज्ञानेष्ववस्थितान् / आश्रमश्च यजन्त्येनांश्चत्वारस्तु यथाक्रमम्
ទេវតាក៏ធ្វើយជ្ញាបូជាចំពោះបិត្រទាំងនេះ ដែលស្ថិតក្នុងសព្វចំណេះដឹង; ហើយអាស្រមទាំង៤ ក៏គោរពបូជាពួកគេតាមលំដាប់។
Verse 5
सर्वे वर्णा यजन्त्येनांश्चत्वारस्तु यथागमम् / तथा संकरजात्यश्च म्लेच्छाश्चापि यजन्ति वै
វර්ណៈទាំងអស់ធ្វើយជ្ញាបូជាពួកគេតាមអាគម—តាមវិធីទាំង៤ ដោយត្រឹមត្រូវ; ដូចគ្នានេះ សង្ករជាតិ និងម្លេច្ឆៈក៏ពិតជាគោរពបូជាពួកគេដែរ។
Verse 6
पितृंस्तु यो यजेद्भक्त्या पितरः प्रीणयन्ति ते / पितरः पुष्टिकामस्य प्रजाकामस्य वा पुनः
អ្នកណាដែលបូជាពិធីដល់បិត្រ (Pitṛ) ដោយសេចក្តីភក្តី បិត្រទាំងឡាយនឹងពេញចិត្ត។ ពួកគេប្រទានសេចក្តីចម្រើន និងកូនចៅដល់អ្នកប្រាថ្នា។
Verse 7
पुष्टिं प्रजां तु स्वर्गं च प्रयच्छन्ति पितामहाः / देवकार्यादपि तथा पितृकार्यं विशिष्यते
បិតាមហា (បុព្វបុរស) ប្រទានសេចក្តីចម្រើន កូនចៅ និងសួគ៌។ ហើយកិច្ចការដល់បិត្រត្រូវបានចាត់ថាលើសកិច្ចការដល់ទេវតាផងដែរ។
Verse 8
देवतानां हि पितरः पूर्वमाप्यायनं स्मृताः / न हि योगगतिः सूक्ष्मा पितॄणां ज्ञायते नरैः
សូម្បីតែសម្រាប់ទេវតា ក៏បានចងចាំថា បិត្រជាមូលដ្ឋាននៃការចិញ្ចឹមមុនគេ។ វិថីយោគៈដ៏ល្អិតល្អន់របស់បិត្រ មនុស្សមិនអាចដឹងបានទេ។
Verse 9
तपसा हि प्रसिद्धेन किं पुनर्मांसचक्षुषा / सर्वेषां राजतं पात्रमथ वा रजतान्वितम्
បើអ្វីមួយអាចដឹងបានដោយតបៈដ៏ល្បីល្បាញ ហេតុអ្វីត្រូវពឹងភ្នែកសាច់? សម្រាប់ទាំងអស់ គួរប្រើភាជន៍ប្រាក់ ឬភាជន៍ដែលមានប្រាក់ប្រកប។
Verse 10
पावनं ह्युत्तमं प्रोक्तं देवानां पितृभिः सह / येषां दास्यन्ति पिण्डांस्त्रीन्बान्धवा नामगोत्रतः
ពិធីនេះដែលធ្វើរួមទាំងទេវតា និងបិត្រ ត្រូវបាននិយាយថា ជាការបរិសុទ្ធដ៏ឧត្តម។ សម្រាប់ពួកគេ សាច់ញាតិនឹងថ្វាយបិណ្ឌៈបី ដោយអះអាងតាមនាម និងគោត្រ។
Verse 11
भूमौ कुशोत्तरायां च अपसव्यविधानतः / सर्वत्र वर्त्तमानास्ते पिण्डाः प्रीणन्ति वै पितॄन्
នៅលើដី ដោយដាក់ស្មៅកុសៈឲ្យបែរទៅទិសជើង និងអនុវត្តតាមវិធីអបសវ្យៈ បិណ្ឌៈទាំងនោះ ទោះស្ថិតនៅទីណាក៏ដោយ ក៏ធ្វើឲ្យបិត្ឫទាំងឡាយពេញចិត្តជាក់ជាមិនខាន។
Verse 12
यदाहारो भवेज्जन्तुराहारः सो ऽस्य जायते / यथा गोष्ठे प्रनष्टां वै वत्सो विन्दति मातरम्
សត្វលោកមានអាហារបែបណា អាហារបែបនោះក៏កើតមានសម្រាប់គាត់ដែរ; ដូចកូនគោដែលវង្វេងនៅក្នុងគោក្រោល ក៏រកឃើញម្តាយរបស់វា។
Verse 13
तथा तं नयते मन्त्रो जन्तुर्यत्रावतिष्ठति / नामगोत्रं च मन्त्रं च दत्तमन्नं नयन्ति तम्
ដូច្នេះ មន្ត្រនាំជីវនោះទៅកាន់ទីដែលគាត់ស្ថិតនៅ; មន្ត្រដែលមាននាម និងគោត្រ ព្រមទាំងអាហារដែលបានបូជា នាំទៅដល់គាត់។
Verse 14
अपि योनिशतं प्राप्तांस्तृप्तिस्ताननुगच्छति / एवमेषा स्थिता सत्ता ब्रह्मणः परमेष्ठिनः
ទោះបីពួកគេបានទៅដល់យោនីរាប់រយ ក៏ភាពត្រាប់តាមនៃការត្រេកអរ/ត្រាប់តាមនៃការត្រេកត្រអាល (តೃप्तិ) នៅតែអនុគមន៍ពួកគេ; ដូច្នេះហើយ ជាស្ថានភាពដ៏មាំមួននៃព្រះព្រហ្មា បរមេឋ្ឋិន។
Verse 15
पितॄणमादिसर्गेतु लोकानामक्षयार्थिनाम् / इत्येते पितरश्चैव लोका दुहितरस्तथा
នៅក្នុងសೃષ્ટិដំបូង ដើម្បីបិត្ឫទាំងឡាយ និងដើម្បីអក្សយភាពនៃលោកទាំងពួង—ដូច្នេះហើយ គេហៅថា បិតរៈទាំងនេះ និងលោកទាំងនេះ ហើយក៏ហៅថា ‘ទុហិតរ’ (កូនស្រី) ផងដែរ។
Verse 16
दौहित्रा यजमानश्च प्रोक्ताश्चैव मयानघ / कीर्त्तिताः पितरस्ते वै तव पुत्र यथाक्रमम्
ឱ អ្នកគ្មានមន្ទិល! ខ្ញុំបានពោលអំពីដោហិត្រ (ចៅពីកូនស្រី) និងយជមាន (ម្ចាស់យញ្ញ) ផងដែរ; ឱ កូនប្រុស បិត្ររបស់អ្នកត្រូវបានសរសើរតាមលំដាប់។
Verse 17
शंयुरुवाच अहो दिव्यस्त्वया तात पितृसर्गस्तु कीर्तितः / लोका दुहितरश्चैव दोहित्राश्च श्रुतास्तथा
សំយុ បាននិយាយថា «ឱ ពុកអើយ! អ្នកបានពណ៌នាពីការបង្កើតពួកបិត្រ (Pitṛ-sarga) ដ៏ទេវភាព; ទាំងលោកទាំងឡាយ កូនស្រី និងដោហិត្រ ក៏បានឮដូច្នោះដែរ»។
Verse 18
दानानि सह शौचेन कीर्त्तितानि फलानि च / अक्षय्यत्वं द्विजांश्चैव सर्वमेतदुदाहृतम् / अद्यप्रभृति कर्त्तास्मि सर्वमेतद्यथातथम्
ទានដែលប្រកបដោយសោច (ភាពបរិសុទ្ធ) និងផលរបស់វា ត្រូវបានកោតសរសើរ; ភាពអក្ស័យ និងការគោរពដល់ទ្វិជ (dvija) ក៏បានពន្យល់ទាំងអស់។ ចាប់ពីថ្ងៃនេះទៅ ខ្ញុំនឹងអនុវត្តទាំងអស់តាមដែលគួរ។
Verse 19
बृहस्पतिरुवाच इत्येतदङ्गिराः पूर्वमृषीणामुक्तवान्प्रभुः / पृष्टश्च संशयान्सर्वानृषीनाह नृसंसदि
ព្រះបૃហស្បតិ បាននិយាយថា «ដូច្នេះហើយ ព្រះអង្គិរាស (Angiras) អធិការបានពោលប្រាប់ដល់ឥសីទាំងឡាយកាលពីមុន; ហើយពេលសួរអំពីសង្ស័យទាំងអស់ គាត់បានឆ្លើយឥសីទាំងឡាយនៅក្នុងសភាមនុស្ស»។
Verse 20
सत्रे तु वितते पूर्वं तथा वर्षसहस्रके / यस्मिन्सदस्पतिस्नातो ब्रह्मा सीद्देवताप्रभुः
កាលពីមុន ក្នុងសត្រ (satra) ដែលបន្តអស់ពាន់ឆ្នាំ ដែលក្នុងនោះ ព្រះព្រហ្មា—ម្ចាស់នៃទេវតា—អ្នកបានសោចជាសទស្បតិ (sadaspati-snāta) បានអង្គុយស្ថិត។
Verse 21
गतानि तत्र वर्षाणां पञ्चाशच्च शतानि वै / श्लोकाश्चात्र पुरा गीता ऋषिभिर्ब्रह्मवादिभिः
នៅទីនោះបានកន្លងផុត៥៥០ឆ្នាំ; ហើយនៅទីនោះដែរ កាលពីមុន ព្រះឥសីអ្នកប្រកាសព្រះព្រហ្ម បានសូត្រស្លោកបរិសុទ្ធ។
Verse 22
दीक्षितस्य पुरा सत्रे ब्रह्ममः परमात्मनः / तत्रैव दत्तमन्नाग्रं पितॄणामक्षयर्थिनाम् / लोकानां च हितार्थाय ब्रह्मणा परमेष्ठिना
កាលពីមុន នៅពេលបានទទួលទិක්ෂាក្នុងសត្ររបស់ព្រះព្រហ្មា ព្រះបរមាត្មា នៅទីនោះដែរ បានប្រគេនភាគដំបូងនៃអាហារដល់ពិត្រ ដើម្បីផលអមតៈមិនអស់; ដើម្បីសុខមង្គលលោក ព្រះព្រហ្មា ព្រះបរមេស្ឋិន បានធ្វើដូច្នេះ។
Verse 23
सूत उवाच एवं बृहस्पतिः पूर्वं पृष्टः पुत्रेण धीमता / प्रोवाच पितृसर्गं तु यश्चैव समुदाहृत
សូត្រាបាននិយាយថា—ដូច្នេះ កាលពីមុន ព្រះបૃហស្បតិ៍ ត្រូវបានកូនប្រុសដ៏ប្រាជ្ញាសួរ ហើយបានពន្យល់អំពីការបង្កើតពិត្រ ដូចដែលបានលើកឡើង។
Frequently Asked Questions
They are described as eternal, established in seven stations, and treated as divinities even for the gods—supporting the claim that pitṛ-kārya can be ritually weightier than deva-kārya.
By emphasizing nāma-gotra and mantra: the offered food/piṇḍa is ‘guided’ through identificatory formulas, likened to a calf recognizing and finding its mother, ensuring correct recipient linkage.
Use of kuśa with specified placement, apasavya orientation, three piṇḍas offered by relatives, and the purificatory preference for silver vessels (or silver-adorned vessels).