The Naimittika and Prākṛta Dissolutions: Cosmic Absorption into Viṣṇu - Brahma Purana Adhyaya 233 | Khmer | Vedapath

Vyasa

Brahma Purana Adhyaya 233Naimittika PralayaPrakrita Pralaya49 Shlokas

Adhyaya 233: The Naimittika and Prākṛta Dissolutions: Cosmic Absorption into Viṣṇu

អធ្យាយ ២៣៣ ពណ៌នាព្រាល័យ (pralaya) ដោយ វ្យាស ទៅកាន់ព្រះសង្ឃទ្វិជ។ ជាមុន គឺ នៃមិត្តិក-ព្រាល័យ នៅចុងថ្ងៃរបស់ព្រះព្រហ្មា៖ ពិភពទាំងបីរលាយជាសមុទ្រតែមួយ (ekārṇava) ពពកត្រូវខ្យល់កើតពីដង្ហើមព្រះវិṣṇu បំបាត់ ហរិក្នុងរូបព្រះព្រហ្មា សម្រាកលើសេṣa ក្នុង yoganidrā ហើយសិទ្ធដូច សនក សរសើរ។ បន្ទាប់មក គឺ ប្រាក្រឹត-ព្រាល័យ ជាការរលាយតត្តវៈជាលំដាប់៖ គុណធាតុដីត្រូវទឹកលេប ទឹកត្រូវភ្លើងលេប ភ្លើងត្រូវខ្យល់លេប ខ្យល់ត្រូវអាកាសលេប អាកាសត្រូវ bhūtādi/អហង្គារ លេប រហូតដល់ Mahat ហើយចុងក្រោយ Prakṛti ពេលគុណាទាំងបីស្មើវិញ។ ចុងបញ្ចប់បញ្ជាក់តាមវេដាន្តថា ព្រះវិṣṇu/បរមាត្មា ជាមូលដ្ឋានចុងក្រោយ ដែលទាំង Prakṛti និង Puruṣa រលាយចូល ហួសពីការបែងចែកថ្ងៃ-យប់ដោយពិតប្រាកដ។

Chapter Arc

{"opening_hook":"Vyāsa, addressing the twice-born sages, pivots from creation to its inevitable counter-movement: the “night” of Brahmā when all worlds lose their contours and become one undifferentiated ocean (ekārṇava). The hook is the sudden collapse of familiar cosmic order into silence and water.","rising_action":"The account intensifies by (1) fixing cosmic time—Brahmā’s day as a thousand caturyugas with an equal night—and (2) narrating the naimittika pralaya’s sensory imagery: clouds scattered by wind born of Viṣṇu’s breath, the three worlds submerged, and Hari assuming a Brahmā-form to preside over quiescence while Siddhas hymn him. The discourse then shifts from mythic tableau to analytic metaphysics: the prākṛta pralaya as a strict sequence of tattva-laya (re-absorption).","climax_moment":"The peak teaching is the Vedāntic closure: not only the gross elements but also ahaṃkāra (bhūtādi), Mahat, and finally Prakṛti itself resolve; both Prakṛti and Puruṣa are said to “dissolve” into the supreme Paramātman—identified with Viṣṇu—beyond literal day/night and beyond return (anāvṛtti).","resolution":"The chapter ends by stabilizing the vision: pralaya is not mere destruction but orderly involution into the ground of being. Viṣṇu/Paramātman is affirmed as Yajñeśvara and the terminus of both pravṛtti (Vedic action) and nivṛtti (knowledge/yoga), with liberation as the nivṛtti fruit and the highest abode as non-returning.","key_verse":"“When earth’s quality is taken up by water, water’s by fire, fire’s by wind, wind’s by space, and space’s sound by bhūtādi; then Mahat and Prakṛti too become quiescent—thus all is absorbed into the Supreme Self, Vāsudeva, beyond day and night.” (memorable teaching, paraphrased translation)"}

Thematic Essence

{"primary_theme":"Pralaya-vicāra (systematic doctrine of dissolution) culminating in Vaiṣṇava Vedānta.","secondary_themes":["Cosmic time (Brahmā’s day/night as 1000 caturyugas) and periodicity of worlds","Naimittika pralaya as ekārṇava and yoganidrā theophany on Śeṣa","Prākṛta pralaya as Sāṃkhya-style tattva-laya (guṇa-sāmya in Prakṛti)","Soteriology: Viṣṇu as Yajñeśvara; pravṛtti vs nivṛtti with mokṣa as anāvṛtti"],"brahma_purana_doctrine":"The chapter explicitly harmonizes Sāṃkhya’s involution (tattva-laya) with a Vaiṣṇava Vedāntic endpoint: even Prakṛti–Puruṣa are subordinated to and resolved in Viṣṇu as Paramātman, who transcends the day/night schema that governs Brahmā.","adi_purana_significance":"As “Ādi Purāṇa,” it models a foundational cosmology: it supplies the metaphysical ‘end-point’ that retro-illuminates earlier creation narratives, showing that sarga and pralaya are two phases within a single Viṣṇu-grounded ontology."}

Emotional Journey

{"opening_rasa":"अद्भुत (adbhuta)","climax_rasa":"शान्त (shanta)","closing_rasa":"शान्त (shanta)","rasa_transitions":["adbhuta → भयानक (bhayanaka) → शान्त (shanta)"],"devotional_peaks":["Hari lying on Śeṣa in yoganidrā while Siddhas/Sanaka hymn him—devotion within cosmic silence","The final identification of Viṣṇu with Paramātman/Brahman as the non-returning highest abode (anāvṛtti)"]}

Tirtha Focus

{"tirthas_covered":[],"jagannath_content":null,"surya_content":null,"cosmology_content":"Detailed two-tier pralaya doctrine: (1) naimittika dissolution at Brahmā’s night—three worlds become ekārṇava; clouds dispersed by wind from Viṣṇu’s breath; Hari in Brahmā-form rests on Śeṣa in yoganidrā; creation resumes when the Sarvātmā awakens; (2) prākṛta dissolution as sequential absorption of qualities/tattvas—gandha→water, rasa→fire, rūpa→wind, sparśa→ākāśa, śabda→bhūtādi/ahaṃkāra, then Mahat→Prakṛti with guṇa-sāmya—culminating in Paramātman/Viṣṇu beyond temporal dualities."}

Shlokas in Adhyaya 233

Verse 1

व्यास उवाच सप्तर्षिस्थानम् आक्रम्य स्थिते ऽम्भसि द्विजोत्तमाः एकार्णवं भवत्य् एतत् त्रैलोक्यम् अखिलं ततः //

ខគម្ពីរនេះ (២៣៣.១) ត្រូវបានអានដើម្បីរំលឹកដល់ធម៌ និងសេចក្តីសុចរិត។

Verse 2

अथ निःश्वासजो विष्णोर् वायुस् ताञ् जलदांस् ततः नाशं नयति भो विप्रा वर्षाणाम् अधिकं शतम् //

ខគម្ពីរនេះ (២៣៣.២) ប្រាប់អំពីការគោរពព្រះ និងការរស់នៅតាមធម៌។

Verse 3

सर्वभूतमयो ऽचिन्त्यो भगवान् भूतभावनः अनादिर् आदिर् विश्वस्य पीत्वा वायुम् अशेषतः //

ខគម្ពីរនេះ (២៣៣.៣) សរសើរព្រះគុណ និងផ្លូវនៃការលះបង់ដើម្បីសេចក្តីសុខសាន្ត។

Verse 4

एकार्णवे ततस् तस्मिञ् शेषशय्यास्थितः प्रभुः ब्रह्मरूपधरः शेते भगवान् आदिकृद् धरिः //

ខគម្ពីរនេះ៖ «៤» — អត្ថបទសំស្ក្រឹតមិនបានផ្តល់; សូមផ្តល់ខគម្ពីរពេញ ដើម្បីបកប្រែឲ្យត្រឹមត្រូវ។

Verse 5

जनलोकगतैः सिद्धैः सनकाद्यैर् अभिष्टुतः ब्रह्मलोकगतैश् चैव चिन्त्यमानो मुमुक्षुभिः //

ខគម្ពីរនេះ៖ «៥» — មិនមានអត្ថបទសំស្ក្រឹតដើម; សូមផ្តល់ខគម្ពីរពេញ ដើម្បីបកប្រែឲ្យសមរម្យ។

Verse 6

आत्ममायामयीं दिव्यां योगनिद्रां समास्थितः आत्मानं वासुदेवाख्यं चिन्तयन् परमेश्वरः //

ខគម្ពីរនេះ៖ «៦» — អត្ថបទសំស្ក្រឹតមិនបានបង្ហាញ; សូមផ្តល់ខគម្ពីរពេញ ដើម្បីបកប្រែតាមគោលបំណង។

Verse 7

एष नैमित्तिको नाम विप्रेन्द्राः प्रतिसंचरः निमित्तं तत्र यच् छेते ब्रह्मरूपधरो हरिः //

ខគម្ពីរនេះ៖ «៧» — មិនមានខសំស្ក្រឹតដើម; សូមផ្តល់អត្ថបទពេញ ដើម្បីបកប្រែឲ្យត្រឹមត្រូវ និងគោរព។

Verse 8

यदा जागर्ति सर्वात्मा स तदा चेष्टते जगत् निमीलत्य् एतद् अखिलं मायाशय्याशये ऽच्युते //

ខគម្ពីរនេះ៖ «៨» — អត្ថបទសំស្ក្រឹតមិនមាន; សូមផ្តល់ខគម្ពីរពេញ ដើម្បីបកប្រែឲ្យសមនឹងបុរាណ។

Verse 9

पद्मयोनेर् दिनं यत् तु चतुर्युगसहस्रवत् एकार्णवकृते लोके तावती रात्रिर् उच्यते //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ ៩) ត្រូវបានគោរពថាជាព្រះវចនៈបរិសុទ្ធក្នុងពុរាណ។

Verse 10

ततः प्रबुद्धो रात्र्यन्ते पुनः सृष्टिं करोत्य् अजः ब्रह्मस्वरूपधृग् विष्णुर् यथा वः कथितं पुरा //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ ១០) បង្ហាញនូវចំណេះដឹងបុរាណដែលគួរឲ្យសក្ការៈ។

Verse 11

इत्य् एष कल्पसंहारो अन्तरप्रलयो द्विजाः नैमित्तिको वः कथितः शृणुध्वं प्राकृतं परम् //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ ១១) គួរឲ្យអានដោយសេចក្តីស្រឡាញ់ និងការសិក្សាដោយប្រុងប្រយ័ត្ន។

Verse 12

अवृष्ट्यग्न्यादिभिः सम्यक् कृते शय्यालये द्विजाः समस्तेष्व् एव लोकेषु पातालेष्व् अखिलेषु च //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ ១២) ជាផ្នែកមួយនៃពុរាណ ដែលបង្រៀនអំពីធម៌ និងប្រវត្តិសាស្ត្រពិភពលោក។

Verse 13

महदादेर् विकारस्य विशेषात् तत्र संक्षये कृष्णेच्छाकारिते तस्मिन् प्रवृत्ते प्रतिसंचरे //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ ១៣) សូមឲ្យអ្នកស្តាប់ និងអ្នកអានទទួលបានពុទ្ធិ និងសេចក្តីសុខដោយធម៌។

Verse 14

आपो ग्रसन्ति वै पूर्वं भूमेर् गन्धादिकं गुणम् आत्तगन्धा ततो भूमिः प्रलयाय प्रकल्पते //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 14) ត្រូវបានរក្សាទុកជាសញ្ញាសក្ការៈក្នុងព្រះបុរាណ។

Verse 15

प्रनष्टे गन्धतन्मात्रे भवत्य् उर्वी जलात्मिका आपस् तदा प्रवृत्तास् तु वेगवत्यो महास्वनाः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 15) ជាពាក្យសក្ការៈក្នុងព្រះបុរាណ សម្រាប់អានដោយសទ្ធា និងសិក្សា។

Verse 16

सर्वम् आपूरयन्तीदं तिष्ठन्ति विचरन्ति च सलिलेनैवोर्मिमता लोकालोकः समन्ततः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 16) ត្រូវអានដោយការគោរព ដូចជាកំណត់ត្រាសក្ការៈនៃព្រះបុរាណ។

Verse 17

अपाम् अपि गुणो यस् तु ज्योतिषा पीयते तु सः नश्यन्त्य् आपः सुतप्ताश् च रसतन्मात्रसंक्षयात् //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 17) បង្ហាញន័យសក្ការៈក្នុងព្រះបុរាណ ដែលគួរឲ្យគោរព និងពិចារណា។

Verse 18

ततश् चापो ऽमृतरसा ज्योतिष्ट्वं प्राप्नुवन्ति वै अग्न्यवस्थे तु सलिले तेजसा सर्वतो वृते //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 18) ជាបទសក្ការៈក្នុងព្រះបុរាណ សម្រាប់ការអានបូជា និងការស្រាវជ្រាវ។

Verse 19

स चाग्निः सर्वतो व्याप्य आदत्ते तज् जलं तदा सर्वम् आपूर्यतो चाभिस् तदा जगद् इदं शनैः //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «១៩» ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែអត្ថន័យបានទេ។

Verse 20

अर्चिभिः संतते तस्मिंस् तिर्यग् ऊर्ध्वम् अधस् तथा ज्योतिषो ऽपि परं रूपं वायुर् अत्ति प्रभाकरम् //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «២០» ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែអត្ថន័យបានទេ។

Verse 21

प्रलीने च ततस् तस्मिन् वायुभूते ऽखिलात्मके प्रनष्टे रूपतन्मात्रे कृतरूपो विभावसुः //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «២១» ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែអត្ថន័យបានទេ។

Verse 22

प्रशाम्यति तदा ज्योतिर् वायुर् दोधूयते महान् निरालोके तदा लोके वायुसंस्थे च तेजसि //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «២២» ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែអត្ថន័យបានទេ។

Verse 23

ततः प्रलयम् आसाद्य वायुसंभवम् आत्मनः ऊर्ध्वं च वायुस् तिर्यक् च दोधवीति दिशो दश //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «២៣» ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែអត្ថន័យបានទេ។

Verse 24

वायोस् त्व् अपि गुणं स्पर्शम् आकाशं ग्रसते ततः प्रशाम्यति तदा वायुः खं तु तिष्ठत्य् अनावृतम् //

ខគម្ពីរនេះ (២៤) ត្រូវបានរក្សាទុកជាលេខក្នុងប្រភពសំស្ក្រឹត ប៉ុន្តែមិនមានអត្ថបទពេញលេញនៅទីនេះ។

Verse 25

अरूपम् अरसस्पर्शम् अगन्धवद् अमूर्तिमत् सर्वम् आपूरयच् चैव सुमहत् तत् प्रकाशते //

ខគម្ពីរនេះ (២៥) មានតែលេខសម្គាល់ក្នុងឯកសារសំស្ក្រឹត ប៉ុន្តែមិនមានពាក្យសំស្ក្រឹតដើមសម្រាប់បកប្រែ។

Verse 26

परिमण्डलतस् तत् तु आकाशं शब्दलक्षणम् शब्दमात्रं तथाकाशं सर्वम् आवृत्य तिष्ठति //

ខគម្ពីរនេះ (២៦) ត្រូវបានរាយជាលេខក្នុងប្រភព ប៉ុន្តែអត្ថបទសំស្ក្រឹតមិនត្រូវបានផ្តល់ ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែបាន។

Verse 27

ततः शब्दगुणं तस्य भूतादिर् ग्रसते पुनः भूतेन्द्रियेषु युगपद् भूतादौ संस्थितेषु वै //

ខគម្ពីរនេះ (២៧) មានតែការចុះលេខក្នុងបញ្ជី ប៉ុន្តែមិនមានអត្ថបទដើមសំស្ក្រឹតសម្រាប់ការបកប្រែជាភាសាផ្សេងៗ។

Verse 28

अभिमानात्मको ह्य् एष भूतादिस् तामसः स्मृतः भूतादिं ग्रसते चापि महाबुद्धिर् विचक्षणा //

ខគម្ពីរនេះ (២៨) ត្រូវបានសម្គាល់ជាលេខក្នុងប្រភព ប៉ុន្តែគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹតនៅទីនេះ ដូច្នេះការបកប្រែពិតប្រាកដមិនអាចធ្វើបាន។

Verse 29

उर्वी महांश् च जगतः प्रान्ते ऽन्तर् बाह्यतस् तथा एवं सप्त महाबुद्धिः क्रमात् प्रकृतयस् तथा //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «២៩» ប៉ុណ្ណោះ ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែបាន។

Verse 30

प्रत्याहारैस् तु ताः सर्वाः प्रविशन्ति परस्परम् येनेदम् आवृतं सर्वम् अण्डम् अप्सु प्रलीयते //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «៣០» ប៉ុណ្ណោះ ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែបាន។

Verse 31

सप्तद्वीपसमुद्रान्तं सप्तलोकं सपर्वतम् उदकावरणं ह्य् अत्र ज्योतिषा पीयते तु तत् //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «៣១» ប៉ុណ្ណោះ ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែបាន។

Verse 32

ज्योतिर् वायौ लयं याति यात्य् आकाशे समीरणः आकाशं चैव भूतादिर् ग्रसते तं तथा महान् //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «៣២» ប៉ុណ្ណោះ ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែបាន។

Verse 33

महान्तम् एभिः सहितं प्रकृतिर् ग्रसते द्विजाः गुणसाम्यम् अनुद्रिक्तम् अन्यूनं च द्विजोत्तमाः //

ខគម្ពីរនេះបង្ហាញតែលេខ «៣៣» ប៉ុណ្ណោះ ដោយគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹត ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែបាន។

Verse 34

प्रोच्यते प्रकृतिर् हेतुः प्रधानं कारणं परम् इत्य् एषा प्रकृतिः सर्वा व्यक्ताव्यक्तस्वरूपिणी //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 34) ត្រូវបានរាប់ថាជាព្រះវចនៈបរិសុទ្ធក្នុងព្រះបុរាណ។

Verse 35

व्यक्तस्वरूपम् अव्यक्ते तस्यां विप्राः प्रलीयते एकः शुद्धो ऽक्षरो नित्यः सर्वव्यापी तथा पुनः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 35) បង្ហាញនូវអត្ថន័យបរិសុទ្ធតាមរបៀបបុរាណនៃព្រះបុរាណ។

Verse 36

सो ऽप्य् अंशः सर्वभूतस्य द्विजेन्द्राः परमात्मनः नश्यन्ति सर्वा यत्रापि नामजात्यादिकल्पनाः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 36) គួរឲ្យអានដោយការគោរព ដើម្បីយល់ដឹងអំពីធម្មៈ និងប្រពៃណីបុរាណ។

Verse 37

सत्तामात्रात्मके ज्ञेये ज्ञानात्मन्य् आत्मनः परे स ब्रह्म तत् परं धाम परमात्मा परेश्वरः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 37) ជាផ្នែកមួយនៃការបង្រៀនបុរាណ ដែលបន្តផ្ទេរតាមសាសនាប្រពៃណី។

Verse 38

स विष्णुः सर्वम् एवेदं यतो नावर्तते पुनः प्रकृतिर् या मयाख्याता व्यक्ताव्यक्तस्वरूपिणी //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 38) សូមឲ្យអ្នកប្រាជ្ញ និងអ្នកស្រឡាញ់ធម្មៈ ពិចារណាដោយស្មោះត្រង់។

Verse 39

पुरुषश् चाप्य् उभाव् एतौ लीयेते परमात्मनि परमात्मा च सर्वेषाम् आधारः परमेश्वरः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 39) ត្រូវបានរំលឹកថា ជាព្រះវចនៈបរិសុទ្ធក្នុងព្រះពុរាណ។

Verse 40

विष्णुनाम्ना स वेदेषु वेदान्तेषु च गीयते प्रवृत्तं च निवृत्तं च द्विविधं कर्म वैदिकम् //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 40) បង្ហាញនូវសេចក្តីបង្រៀនបរិសុទ្ធ ដូចដែលបានរក្សាទុកក្នុងព្រះពុរាណ។

Verse 41

ताभ्याम् उभाभ्यां पुरुषैर् यज्ञमूर्तिः स इज्यते ऋग्यजुःसामभिर् मार्गैः प्रवृत्तैर् इज्यते ह्य् असौ //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 41) ត្រូវបានអានដោយការគោរព ដើម្បីយល់ដឹងអំពីធម៌ និងប្រពៃណីបុរាណ។

Verse 42

यज्ञेश्वरो यज्ञपुमान् पुरुषैः पुरुषोत्तमः ज्ञानात्मा ज्ञानयोगेन ज्ञानमूर्तिः स इज्यते //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 42) រៀបរាប់ដោយសំឡេងសក្ការៈ អំពីចំណេះដឹង និងសេចក្តីណែនាំក្នុងព្រះពុរាណ។

Verse 43

निवृत्तैर् योगमार्गैश् च विष्णुर् मुक्तिफलप्रदः ह्रस्वदीर्घप्लुतैर् यत् तु किंचिद् वस्त्व् अभिधीयते //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 43) ជាការបញ្ចប់នៃលំដាប់ខគម្ពីរ ដោយរំលឹកឲ្យគោរពធម៌ និងសេចក្តីសុចរិត។

Verse 44

यच् च वाचाम् अविषयस् तत् सर्वं विष्णुर् अव्ययः व्यक्तः स एवम् अव्यक्तः स एव पुरुषो ऽव्ययः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 44) ត្រូវបានរក្សាទុកក្នុងព្រះបុរាណៈ ដោយអត្ថបទសំស្ក្រឹតមិនបានផ្តល់នៅទីនេះ។

Verse 45

परमात्मा च विश्वात्मा विश्वरूपधरो हरिः व्यक्ताव्यक्तात्मिका तस्मिन् प्रकृतिः सा विलीयते //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 45) ស្ថិតក្នុងព្រះបុរាណៈ ប៉ុន្តែអត្ថបទសំស្ក្រឹតមិនមាននៅទីនេះ ដើម្បីបកប្រែតាមពាក្យ។

Verse 46

पुरुषश् चापि भो विप्रा यस् तद् अव्याकृतात्मनि द्विपरार्धात्मकः कालः कथितो यो मया द्विजाः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 46) ត្រូវបានរាប់បញ្ចូលក្នុង Brahma Purana ប៉ុន្តែគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹតសម្រាប់បកប្រែ។

Verse 47

तद् अहस् तस्य विप्रेन्द्रा विष्णोर् ईशस्य कथ्यते व्यक्ते तु प्रकृतौ लीने प्रकृत्यां पुरुषे तथा //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 47) មានក្នុងព្រះបុរាណៈ ប៉ុន្តែដោយខ្វះអត្ថបទសំស្ក្រឹត មិនអាចបកប្រែឲ្យស្មោះត្រង់បាន។

Verse 48

तत्रास्थिते निशा तस्य तत्प्रमाणा तपोधनाः नैवाहस् तस्य च निशा नित्यस्य परमात्मनः //

ខគម្ពីរនេះ (លេខ 48) ជាផ្នែកនៃ Brahma Purana ប៉ុន្តែគ្មានអត្ថបទសំស្ក្រឹតនៅទីនេះ ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែបាន។

Verse 49

उपचारात् तथाप्य् एतत् तस्येशस्य तु कथ्यते इत्य् एष मुनिशार्दूलाः कथितः प्राकृतो लयः //

ខគម្ពីរនេះ (ខទី ៤៩) ត្រូវបានរាប់ថា ជាព្រះវចនៈដ៏បរិសុទ្ធ ក្នុងព្រះពុរាណ។

Frequently Asked Questions

What is the primary spiritual or ethical theme of this Adhyaya?

The chapter’s central theme is metaphysical: the impermanence of manifested worlds and the orderly reabsorption of the cosmos into its causal principles, culminating in Viṣṇu/Paramātman as the ultimate, unconditioned ground beyond name-form and beyond literal day-night distinctions.

How does this chapter distinguish naimittika pralaya from prākṛta pralaya?

Naimittika pralaya is the periodic dissolution at Brahmā’s night in which the worlds become an ekārṇava while Hari rests in yoganidrā and creation resumes at Brahmā’s dawn. Prākṛta pralaya is the deeper elemental dissolution described as sequential tattva-laya—qualities and elements merging back through water, fire, wind, space, ahaṃkāra/bhūtādi, Mahat, and finally Prakṛti’s guṇa equilibrium.

Which specific ritual, vrata, or pilgrimage practice is inaugurated in this chapter?

None is inaugurated here. The chapter is primarily cosmological and philosophical; it references Vedic pravṛtti (ritual worship of Viṣṇu as Yajñeśvara via Ṛg–Yajus–Sāman) and nivṛtti (yoga/knowledge leading to liberation) as overarching frameworks rather than prescribing a new tirtha, vrata, or localized rite.