Sutra 33

Devanagari script

यातव्येन वा संधायैनमतिसंदध्यात् ॥ कZ_०७.८.३३ ॥

Transliteration

yātavyena vā saṃdhāya enam atisaṃdadhyāt.

Translation

ឬក៏ ដោយបានចុះសន្ធិសញ្ញាជាមួយអ្នកដែលត្រូវធ្វើដំណើរទៅជាមួយ (yātavya) រួចហើយ គាត់គួរចរចា/ចុះកិច្ចព្រមព្រៀងឡើងវិញឲ្យលើសពីកិច្ចព្រមព្រៀងនោះ (គឺបង្កើតកិច្ចព្រមព្រៀងបន្ថែម ឬលើសលប់)។

Word by Word

• यातव्येन: by what is to be gone / by the route that must be taken (i.e., by the necessary course)
• Type: Noun (gerundive used adjectivally)
• Root: या
• Form: कृदन्त (तव्यत्), नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-एकवचन; ‘यातव्य’ = गन्तव्य/यात्रा-योग्य

• वा: or
• Type: Particle
• Root: वा
• Form: विकल्पार्थक अव्यय

• संधाय: having made peace / having concluded an agreement
• Type: Verb (absolutive)
• Root: सम्-धा
• Form: क्त्वान्त (अव्यय), उपसर्ग: सम्; अर्थ: ‘संधि/समाधानं कृत्वा’

• एनम्: him / this person
• Type: Pronoun
• Root: इदम्
• Form: सर्वनाम-प्रातिपदिक ‘इदम्’; पुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; (context: ‘him/this one’)

• अतिसंदध्यात्: he should over-conciliate / make an excessive (or further) compact
• Type: Verb
• Root: अति-सम्-धा
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: धा; उपसर्ग: अति + सम्; अर्थ: ‘अतिशयेन संधिं कुर्यात्/पुनः संधिं योजयेत्’

Entities Mentioned

• king
• yātavya partner/party

More Details

FAQs

What does atisaṃdadhyāt imply in diplomatic practice?

Do not treat the first pact as final—add clauses, renew, or supersede it when strategic conditions require tighter control or better terms.