Adhyaya 185: Installation of a Bronze (Kāṁsya) Icon (Arcā)

Verse 1

अथ कांस्यार्चास्थापनम् ॥ श्रीवराह उवाच ॥ कांस्येन प्रतिमां कृत्वा सुरूपां सुप्रतिष्ठिताम् ॥ सर्वाङ्गावयवैर्युक्तां विमलां कर्मनिर्मिताम् ॥

ここに、青銅（真鍮）像の安置について。聖なるヴァラーハは言った。青銅にて像を造り、姿かたち端正で、安置にふさわしく整えられ、諸々の肢とその細部を具え、清浄にして瑕なく、巧みな作によって成されたなら—

Verse 2

ज्येष्ठायां चैव नक्षत्रे मम वेश्मन्युपानयेत् ॥ गीतवादित्रशब्देन बहुभिर्मङ्गलैस्तथा ॥

また、ジュエーシュター（Jyeṣṭhā）宿の時に、歌と楽器の響きに伴わせ、さらに多くの吉祥なる作法と瑞相をもって、我が社（やしろ）／住まいへとこれを迎え入れるべし。

Verse 3

अर्घ्यं गृहीय यथान्यायमिमं मन्त्रं उदाहरेत् ।

定められた作法に従ってアルギャ（供水）を受け取り、次にこのマントラを唱えるべきである。

Verse 4

योऽसौ भवान् सर्वयज्ञेषु पूज्यो ध्येयो गोप्ता विश्वकामो महात्मा ॥ प्रसन्नात्मा भगवान् मे प्रसन्नः सुपूजितस्तिष्ठ हि लोकनाथ ।

あなたは—あらゆるヤジュニャにおいて礼拝されるべき方、観想されるべき方、守護者、あらゆる願いを成就する方、偉大なる魂—その自性に安らぐ世尊が、どうか私に慈悲を垂れ給え。世界の主よ、正しく供養されたのち、ここにとどまり給え。

Verse 5

अर्घ्यं दत्त्वा यथान्यायं स्थापयेत् तदुदङ्मुखः ॥ यथान्यायेन संस्थाप्य कुर्याच्चैवाधिवासनम् ।

作法どおりにアルギャを捧げたのち、北に面してそれを安置すべきである。正しく据え終えたなら、さらにアーディヴァーサナ（ādhivāsana）という加持の「安住」の儀礼を行う。

Verse 6

चतुरः कलशांश्चैव पञ्चगव्यसमन्वितान् ॥ सर्वगन्धैश्च लाजैश्च मधुना च विशेषतः ।

また、パンチャガヴャ（pañcagavya）を備えた四つのカラシャ（聖なる壺）を用意し、あらゆる香料とラージャ（炒り穀）を添え、とりわけ蜂蜜を加える。

Verse 7

चतुरः कलशान् पूर्य स्नानार्थं मे समन्त्रकम् ॥ ततश्चास्तंगते सूर्ये शुद्धैर्भागवतैः सह ।

わが沐浴のために、相応のマントラとともに四つのカラシャを満たし、そして日が没したなら、清浄なバ―ガヴァタ（Bhāgavata）の信徒たちと共に（儀礼を進める）。

Verse 8

कुर्यात् संस्थापनं तत्र ममार्चायास्तु पूजकः ॥ गृहीत्वा कलशांस्तत्र शुद्धान् भागवतांस्तथा ।

そこで祭司は、わが聖像（アルチャー）の安置・奉立を行うべきである。そこにて清浄な壺を取り、また浄められたバ―ガヴァタたちを集めて、儀礼を進めよ。

Verse 9

नमो नारायणायेति उक्त्वा मन्त्रं उदाहरेत् ।

「ナモー・ナーラーヤナーヤ（ナーラーヤナに帰依し奉る）」と言ってから、次にマントラを唱えるべきである。

Verse 10

विकार अविकार अकार सकार शकार षकार स्वच्छन्दरूपः क्षरमक्षरं धृतिरूपः अरूपमिति नमः पुरुषोत्तमायेति ॥ व्यतीतायां तु शर्वर्यामुदिते च दिवाकरे ॥ अश्वेन च मुहूर्तेन प्राप्ते मूलेषु चोत्तरे ।

「（汝は）変化にして不変、音節 a・sa・śa・ṣa、自在の姿、滅するものと不滅のもの、堅住の相、無相」—かくして「ナモー・プルショーッタマーヤ（至上の御方に帰命し奉る）」。そして夜が過ぎ日輪が昇り、アシュヴィナと名づくムフールタが到来し、（月が）ムーラにあり北方の区分にあるとき……

Verse 11

पूर्वोक्तेषु विधानेन मम शास्त्रानुदर्शिनाम् ॥ स्थापयेद्द्वारमूले तु मम वेष्मनि सुन्दरि ।

先に説かれた規定に従い、わが教えに従う者は、わが聖所の門の根元、戸口の基部に（それを） स्थापितすべし、麗しき者よ。

Verse 12

सर्वशान्त्युदकं गृहीय सर्वगन्धफलानि च ॥ नमो नारायणायेति उक्त्वा मन्त्रं उदाहरेत् ।

一切を鎮める水（シャーンティウダカ）と、あらゆる香料と果実を取り、「ナモー・ナーラーヤナーヤ（ナーラーヤナに帰依し奉る）」と言ってから、次にマントラを唱えるべきである。

Verse 13

मन्त्रः— ॐ इन्द्रो भवान् त्वं च यमः कुबेरो जलेश्वरः सोमबृहस्पती च॥ शुक्रः शनैश्चरबुधौ सह सैहिकेयकेतू रविश्चैव धरात्मजस्त्वम्॥

真言：「オーム—汝はインドラ、またヤマ、クベーラ、水の主；汝はソーマとブリハスパティである。汝はシュクラであり、さらにシャナイシュチャラとブダ、ラーフとケートゥと共に在り、またラヴィ（太陽）であり、大地の子（マンガラ）でもある。」

Verse 14

तथैव सर्वौषधयो जलानि वायुः च पृथ्वी च स वायुसारथिः॥ नागाः सयक्षाश्च दिशश्च सर्वास्तस्मै नमस्ते पुरुषोत्तमाय इति॥

「また同様に：あらゆる薬草、諸々の水、風と大地—そして風を御者とする御方；ナーガたち、ヤクシャたち、そして一切の方角—その御方、プルショーッタマに敬礼する。」

Verse 15

अनेनैव तु मन्त्रेण कृत्वा कर्म सुपुष्कलम्॥ मम तां प्रतिमां गृह्य ततो वेश्मन्युपानयेत्॥

「まさにこの真言によって、儀礼を十分に成し遂げたのち、わが御像を取り、ついで住処（清められた場）へと迎え入れるべきである。」

Verse 16

एकान्ते स्नापयेन मां च जलैः पूर्वाभिमन्त्रितैः॥ प्रगृह्य कलशेभ्यश्च जलं गन्धसमन्वितम्॥

「人目を避けた場所で、あらかじめ真言により加持された水で我を沐浴させよ。さらに壺からも水を汲み、香りを具えた水を用いよ。」

Verse 17

गात्रसंशोधनार्थाय इमं मन्त्रमुदाहरेत्॥

「身体の諸肢を清めるために、この真言を唱えるべきである。」

Verse 18

मन्त्रः— सरांसि ये ते च समस्तसागराः नद्यश्च तीर्थानि च पुष्कराणि॥ आयान्तु तान्येव तव प्रसादाच्छुद्ध्यै च मे स्युः पुरुषोत्तमाय इति॥

真言：「汝の御恩寵により、これらの湖、すべての大海、諸河、聖なる渡処（ティールタ）、およびプシュカラ（聖なる蓮池）がここに来たらしめ給え。願わくはそれらが我が浄化の因となれ。プルショーッタマに敬礼。」

Verse 19

गन्धधूपादिभिश्चैव यथाविभवशक्तितः॥ पश्चाद्वस्त्राणि मे दद्यान्मम गात्रसुखानि च॥

「香、薫香などを、各々の資力と力に応じて供え、ついで我に衣を捧げよ—身に心地よき衣を。」

Verse 20

तान्यानयित्वा वस्त्राणि ममाग्रे स्थापयेन्नरः॥ उभौ तौ चरणौ नत्वा इमं मन्त्रमुदाहरेत्॥

「それらの衣を携えて来て、我が前に安置し、かの両足に礼拝して、この真言を唱えよ。」

Verse 21

मन्त्रः— वस्त्राणि देवेन्द्र मया हृतानि सूक्ष्माणि सौम्यानि सुखावहानि॥ गात्रस्य सन्तुष्टिकराणि तुभ्यं गृह्णीष्व देवेश सुलोकनाथ॥

真言：「デーヴェーンドラよ、我は衣を携え来たり—繊細にして柔らかく、安楽をもたらすもの。神々の主よ、善き世界の守護者よ、受け取り給え。これは身の満足と安らぎのためなり。」

Verse 22

वेदोपवेद ऋग्वेद यजुर्वेद सामवेद अथर्वणवेद संस्तुत इति नमः परम्परायेति॥ अर्चितालङ्कृतं कृत्वा पूर्वन्यायेन सुन्दरी॥ पश्चान्मे प्रापणं दद्यान्मन्त्रवद्विधिपूर्वकम्॥

「『ヴェーダおよび補助学（ウパヴェーダ）—リグ・ヴェーダ、ヤジュル・ヴェーダ、サーマ・ヴェーダ、アタルヴァ・ヴェーダ—により讃えられしもの』と唱え、『パラムパラー（聖なる伝承）に敬礼』と言う。先の作法に従って礼拝し荘厳を施したのち、麗しき者よ、さらに真言を伴い規定の法に則って、我に結びの供物（プラーパナ）を捧げよ。」

Verse 23

दत्त्वा प्रापणकं तत्र दद्यादाचमनं ततः ॥ शान्तिपाठश्च वै कार्यो मन्त्रेणानेन सुन्दरि

そこで供物を捧げたのち、次にアーチャマナ（ācamana：浄口のための啜水）を施すべきである。その後、美しき者よ、この真言によって鎮静の誦読（śānti-pāṭha）を必ず行うべきである。

Verse 24

विद्याः सर्वे ब्रह्म च ब्राह्मणाश्च ग्रहाः सर्वे सरितः सागराश्च ॥ इन्द्राद्यष्टौ लोकपालाश्च सर्वे पूर्वोक्ता ये सर्वशान्तिं च कुर्युः

あらゆる聖なる学知の諸分野、ブラフマンとブラーフマナたちが、またすべての惑星、河川、海洋が、さらに世界の守護者たるローカパーラ—インドラおよび他の七柱—先に説かれた者たちが、完全なる鎮静と普遍の安寧を成就せしめますように。

Verse 25

आयाम यम कामदम वाम ॐ नमः पुरुषोत्तमायेति सूत्रम् ॥ वृत्तेष्वेवोपचारेषु मम कुर्यात्प्रदक्षिणम् ॥ अभिवादनं स्तुतिं चापि कृत्वा भागवतांश्छुचीन्

「Āyāma、yama、kāmadama、vāma；オーム（Oṃ）—プルショーッタマ（Puruṣottama）に帰命する」—これがその句である。定められた奉仕の巡りにおいて、わたしの周りをプラダクシナー（右繞）し、さらに礼拝の挨拶と讃嘆を捧げて、主の清浄なる帰依者たちを敬うべきである。

Verse 26

सम्पूज्य ब्राह्मणान्पश्चाद्भोजयेत् पायसादिभिः ॥ तेभ्यः शान्त्युदकं गृह्य द्विजेभ्यः कमलेक्षणे

ブラーフマナたちをしかるべく供養したのち、パーヤサ（乳粥）などをもって饗すべきである。さらに彼らから鎮静の水（śānti-udaka）を受け取る。蓮華の眼をもつ者よ、それは二度生まれ（dvija）より得られるべきである。

Verse 27

दद्यादभ्युक्षणं मह्यं तेनाहं पूजितोऽभवम् ॥ सर्वान्विसर्जयित्वा तु कुर्याद्वै गुरुपूजनम्

わたしに聖水を灌ぎかけるべきである。それによってわたしは供養されたこととなる。次いで、すべての者を恭しく退出させたのち、必ず師への供養（gurupūjana）を行うべきである。

Verse 28

तेनाहं पूजितो देवि एवमेतन्न संशयः ॥ ब्राह्मणान्मम भक्तांश्च गुरूंश्चैव हि निन्दति

それによって我は礼拝される、女神よ――まことに疑いない。だが、バラモンと我が信奉者と師たちを誹謗する者は、まさにこの法に背く。

Verse 29

नाशयिष्यामि तं देवि सत्यं मतेद्ब्रवीमि ते ॥ जलस्य बिन्दवो यावन्मम गात्रेषु तिष्ठति

我は彼を滅ぼす、女神よ――この真実を、我が理解のままに汝に告げる――水の滴が我が肢体にとどまるかぎり。

Verse 30

तावद्वर्षसहस्राणि मम लोकेषु तिष्ठति ॥ य एतेन विधानेन स्थापयिष्यति मां नरः

その数多の千年のあいだ、彼は我が諸世界にとどまる――この定められた作法によって我を（儀礼に）安置する人である。

Verse 31

तारितं च कुलं तेन पितृजं मातृजं तथा ॥ एतत्ते कथितं भद्रे कांस्येन स्थापनं मम

また彼によって、その一族は救われて彼岸へ渡る――父方も母方も同様である。吉祥なる者よ、これを汝に語った：カーンスヤ（鐘金）による我が安置である。

Verse 32

कथयिष्यामि ते ह्येवं रौप्येण स्थापनं मम

そして今まさに、このようにして銀による我が安置を汝に説き明かそう。

Verse 33

मन्त्रः— आदिर्भवान्ब्रह्मयुगान्तकल्पः सर्वेषु कालेष्वपि कल्पभूतः ।। एको भवान्नास्ति कश्चिद्द्वितीय उपागतस्तिष्ठ हि लोकनाथ ॥

真言：「汝は原初なる者、梵天の時代の終わりを示す劫の紀元。あらゆる時において汝は宇宙の循環そのものの根本である。汝のみ一にして、第二はない。近く来たりて、ここにとどまえ、世の主よ。」

Verse 34

एवं मां स्नाप्य विधिना मम कर्मानुसारिणः ।। एवं न्यायेन मां तत्र अर्चयित्वा यथोचितम् ॥

「このように、正しい作法により我を沐浴させ、定められた儀礼に従って行いなさい。さらに同様に、正当な方法によって、そこにおいて相応しく我を礼拝しなさい。」

Verse 35

अङ्गुलीयकवासोभिर्दानसम्माननादिभिः ।। यो गुरुं पूजयेद्भूमे भक्तियुक्तेन चेतसा ॥

「指輪や衣、布施と尊敬の供養などをもって—この地上において、信愛に満ちた心で師を礼拝する者は……」