Adhyaya 109: The Merit and Procedure of Donating the ‘Cotton Cow’ (Kārpāsa-dhenu)

Verse 1

अथ कार्पासधेनुदानमाहात्म्यम् ॥ होतोवाच ॥ अथातः सम्प्रवक्ष्यामि धेनुं कार्पासकीं नृप ॥ यत्प्रदानान्नरो याति ऐन्द्रलोकमनुत्तम

今ここに、綿の牛を施す功徳の章が始まる。ホータは言った。「さて、王よ、私は綿で作られた牛について説こう。これを布施することにより、人は無上のインドラ界へ赴く。」

Verse 2

विषुवे त्वयने पुण्ये युगादिग्रहणे तथा ॥ ग्रहपीडासु चोग्रासु दुःस्वप्नेऽरिष्टदर्शने

春分・秋分の時、吉祥なる至日（夏至・冬至）の時、またユガの初めに起こる日食・月食の時、さらに惑星の強い障りによる苦難の時、悪夢を見た時、凶兆を目にした時には——

Verse 3

नृणां च ग्रहपीडासु दुःस्वप्नाद्भुतदर्शने ॥ पुण्येष्वायतने राजञ्छुचिदेशे गवां गणे

人々が惑星の障りに苦しみ、凶夢や異兆を見たとき、王よ——（この儀礼は）功徳ある聖所、清浄な場所、牛の群れの中で行うべきである。

Verse 4

गोमयेनोपलिप्तायां दर्भानास्तीर्य वै तिलान् ॥ तन्मध्ये स्थापयेद्धेनुं वस्त्रमाल्यानुलेपनाम्

（地面・祭壇を）牛糞で塗り、ダルバ草と胡麻を敷き広げたのち、中央に牝牛を据えるべきである——布、花鬘、塗香で荘厳して。

Verse 5

धूपदीपादिनैवेद्यैः पूजयেচ्च विमत्सरः ॥ उत्तमा च चतुर्भारैरर्धेनैव तु मध्यमाः

嫉みを離れ、香・灯明・食供によって（それを）供養すべきである。「最上」の施与は四バ―ラ（bhāra）、「中」はその半分である。

Verse 6

भारेण चाधमा प्रोक्ता वित्तशाठ्यं विवर्जयेत् ॥ चतुर्थांशेन वत्सं तु कल्पयित्वा विधानतः

「下」の等級は一バ―ラ（bhāra）と説かれる。財に関して欺きを捨てよ。さらに規定に従い、子牛を四分の一（の量）として整えるべきである。

Verse 7

कर्तव्या रुक्मशृङ्गी तु रजतस्य खुरान्विता ॥ नानाफलमया दन्ता रत्नगर्भसमन्विताः

それは金の角を備え、銀の蹄を具えるように作るべきである。歯はさまざまな果実で形作り、内（胎蔵）には宝玉を満たして具えさせる。

Verse 8

इत्येवं सर्वसम्पूर्णा कृत्वा श्रद्धासमन्वितः ॥ आवाहयेत्तां कार्पासधेनुं मन्त्रैर्द्विजातये

このようにして、すべてを欠けなく整え、篤い信心と専念を具えて、二度生まれの受者（dvijāti）のために、綿で作られた牝牛カールパーサデーヌ（kārpāsadhenu）を真言によって招請すべきである。

Verse 9

दद्याद्धेनुं चर्मपाणिः प्रयतः श्रद्धयान्वितः ॥ पूर्वोक्तस्तु विधिः कार्यो दानमन्त्रपुरःसरः

皮を手に取り（儀礼の具として）、身を慎み篤い信心を具えて、その牝牛を施与すべきである。先に説かれた作法を、布施の真言を先導として行うべきである。

Verse 10

यया देवगणः सर्वस्त्वया हीनो न वर्तते ॥ तथा उद्धर मां देवि पाहि संसारसागरात्

汝によって、神々の一切の群れは汝を欠いて存することがない。そのように、女神よ、私をも引き上げ、輪廻（サンサーラ）の大海より守り給え。