Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5
Devanagari script
तत्प्रभृत्येव सकले शेष इत्यभिविश्रुतः । चैत्रे शुक्लत्रयोदश्यां यस्तं पूजयते नरः । स पुत्रपौत्रपशुमान्वर्षं क्षेमेण गच्छति
Transliteration
tatprabhṛtyeva sakale śeṣa ityabhiviśrutaḥ | caitre śuklatrayodaśyāṃ yastaṃ pūjayate naraḥ | sa putrapautrapaśumānvarṣaṃ kṣemeṇa gacchati
Translation
その時以来、彼は全世界に「シェーシャ」として名高くなった。チャイトラ月の白分の十三日（トラヨーダシー）に彼を礼拝する者は、子や孫、家畜に恵まれ、安穏のうちに一年を過ごす。
Word by Word
तत्प्रभृतिfrom that time onward
तत्प्रभृति:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + प्रभृति (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव; कालवाचक (from that time onward)
एवindeed
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक
सकलेin the whole (world)/everywhere
सकले:
Adhikarana (Domain/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसकल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (सन्दर्भे पुंलिङ्ग), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; विशेषणम् (शेषे)
शेषःŚeṣa
शेषः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण/नामनिर्देशार्थक
अभिविश्रुतःbecame renowned
अभिविश्रुतः:
Kriya (Predicative/विधेय)
TypeAdjective
Rootअभि-वि-श्रु (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; (प्रसिद्धः)
चैत्रेin (the month of) Caitra
चैत्रे:
Kala (Time/काल)
TypeNoun
Rootचैत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (मासवाचकः), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
शुक्लत्रयोदश्याम्on the bright thirteenth (tithi)
शुक्लत्रयोदश्याम्:
Kala (Time/काल)
TypeNoun
Rootशुक्ल (प्रातिपदिक) + त्रयोदशी (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (bright-fortnight thirteenth), स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
पूजयतेworships
पूजयते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपूज् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
पुत्रपौत्रपशुमान्possessing sons, grandsons, and cattle
पुत्रपौत्रपशुमान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुत्र (प्रातिपदिक) + पौत्र (प्रातिपदिक) + पशुमत् (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व (पुत्र+पौत्र) + मतुप्-प्रत्ययान्त (पशुमत्); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; विशेषणम् (सः)
वर्षम्for a year
वर्षम्:
Karma (Extent/कर्म)
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; कालावधि (duration)
क्षेमेणsafely/with well-being
क्षेमेण:
Karana (Manner/करण)
TypeNoun
Rootक्षेम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; क्रियाविशेषणार्थे
गच्छतिgoes/passes (time)
गच्छति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
Speaker
Īśvara (Śiva)
Characters & Entities
Ś
ŚeṣaC
CaitraŚ
Śukla-trayodaśīP
Prabhāsa-kṣetraFAQs
Regular, time-specific worship aligned with sacred calendrical dharma (tithi) is portrayed as a source of worldly welfare and stability.
The verse continues the Prabhāsa-kṣetra Śeṣa-māhātmya context, praising worship of Śeṣa associated with this sacred region.
Worship (pūjā) of Śeṣa on Caitra bright trayodaśī, with the stated boon of well-being and prosperity through the year.