Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 9
Devanagari script
चंद्रादित्यगणाः सर्वे ग्रहनक्षत्रतारकाः । सर्वे विचलिता ह्यासन्गणैस्तेपि ह्युपद्रुताः
Transliteration
caṃdrādityagaṇāḥ sarve grahanakṣatratārakāḥ | sarve vicalitā hyāsangaṇaistepi hyupadrutāḥ
Translation
月と太陽のすべての軍勢、すなわち惑星、星宿、星々も混乱に陥った。彼らさえもガナたちに苦しめられたからである。
Word by Word
चन्द्रादित्यगणाःthe groups of the Moon and Sun
चन्द्रादित्यगणाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचन्द्र + आदित्य + गण (प्रातिपदिके)
Formतत्पुरुष-समास (चन्द्रादित्ययोः गणाः / चन्द्रादित्य-गणाः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
सर्वेall
सर्वे:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम्
ग्रहनक्षत्रतारकाःplanets, constellations, and stars
ग्रहनक्षत्रतारकाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootग्रह + नक्षत्र + तारक (प्रातिपदिके)
Formद्वन्द्व-समास (ग्रहाश्च नक्षत्राणि च तारकाः च); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
सर्वेall
सर्वे:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम्
विचलिताःshaken, displaced
विचलिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootवि-√चल् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘shaken/moved’
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle); emphasis/indeed
आसन्were
आसन्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलङ्-लकार (imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
गणैःby the gaṇas
गणैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle); ‘also’
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle); emphasis
उपद्रुताःafflicted, harassed
उपद्रुताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootउप-√द्रु (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kedāra (frame)
Type: kshetra
Skanda Dialogue
Listener: sages (frame audience)
Visual Art Cues
Scene: The sky itself unsettles: Sun and Moon’s hosts, planets, nakṣatras, and stars appear scattered and trembling as gaṇa-force ripples through the cosmos above the ruined sacrifice.
Characters & Entities
C
CandraĀ
Āditya (Sūrya)G
GrahasN
NakṣatrasT
TārāsG
GaṇasFAQs
Spiritual disorder at the root (adharma) echoes outward—even the cosmos is portrayed as destabilized.
No specific tīrtha is named in this verse; it amplifies the scale of the Kedārakhaṇḍa narrative.
None.