Adhyaya 98

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र प्रभासेश्वरमुत्तमम् । विख्यातं त्रिषु लोकेषु स्वर्गसोपानमुत्तमम्

聖マールカンデーヤは言った。次いで、王の主よ、最勝のプラバーセーシュヴァラへ赴くべきである。三界に名高く、天界への無上の階（きざはし）と称えられる。

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । प्रभासं तात मे ब्रूहि कथं जातं महाफलम् । स्वर्गसोपानदं दृश्यं संक्षेपात्कथयस्व मे

ユディシュティラは言った。「父上よ、プラバーサについて語ってください。いかにしてこれほど大いなる果報をもたらすに至ったのですか。この目に見える『天への階（きざはし）を授けるもの』を、簡潔にお説きください。」

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । दुर्भगा रविपत्नी च प्रभानामेति विश्रुता । तया चाराधितः शम्भुरुग्रेण तपसा पुरा

聖マールカンデーヤは言った。「ラヴィ（太陽）の妻で、プラバーという名の女がいた。『不運な者』として知られていた。昔、彼女は苛烈な苦行によってシャンブ（シヴァ）を礼拝した。」

Verse 4

वायुभक्षा स्थिता वर्षं वर्षं ध्यानपरायणा । ततस्तुष्टो महादेवः प्रभायाः पाण्डुनन्दन

彼女は風のみを糧として、年ごとに瞑想に専心して立ち続けた。するとマハーデーヴァはプラバーを嘉し給うた、パーンドゥの子よ。

Verse 5

ईश्वर उवाच । कस्मात्संक्लिश्यसे बाले कथ्यतां यद्विवक्षितम् । अहं हि भास्करोऽप्येको नानात्वं नैव विद्यते

イーシュヴァラは言った。「幼子よ、なぜ自らを苦しめるのか。望むことを告げよ。まことに我は唯一であり、またバースカラ（太陽）でもある。真実において多様は存在しない。」

Verse 6

प्रभोवाच । नान्यो देवः स्त्रियः शम्भो विना भर्त्रा क्वचित्प्रभो । सगुणो निर्गुणो वापि धनाढ्यो वाप्यकिंचनः

プラバーは言った。「シャンブよ、女にとって夫を離れて他の神はどこにもありません、主よ。徳ある者であれ無徳であれ、富める者であれ貧しき者であれ。」

Verse 7

प्रियो वा यदि वा द्वेष्यः स्त्रीणां भर्तैव दैवतम् । दुर्भगत्वेन दग्धाहं सखीमध्ये सुरेश्वर । भर्त्तर्यल्लब्धसौख्यास्मि तेन क्लिश्याम्यहं भृशम्

愛しい者であれ憎むべき者であれ、女にとって夫こそ唯一の神である。友の中にあって「不運」に焼かれております、神々の主よ。夫のもとに幸を得られぬゆえ、私は激しく苦しんでおります。

Verse 8

ईश्वर उवाच । वल्लभा भास्करस्यैव मत्प्रसादाद्भविष्यसि

イーシュヴァラは言われた。「わが恩寵により、汝はまことにバースカラ（太陽神）の愛しき者となるであろう。」

Verse 9

पार्वत्युवाच । अप्रमाणं भवद्वाक्यं भास्करोऽपि करिष्यति । वृथा क्लेशो भवेदस्याः प्रभायाः परमेश्वर

パールヴァティーは言った。「パラメーシュヴァラよ、バースカラでさえあなたの御言葉を権威なきものとしてしまいましょう。そうなれば、プラバーの苦しみはすべて空しくなります、至上の主よ。」

Verse 10

उमावाक्यान्महेशानध्यातस्तिमिरनाशनः । आगतो गगनाद्भानुर्नर्मदोत्तररोधसि

ウマーの言葉に促され、マヘーシャはその事を黙想された。すると闇を滅するバーヌ（太陽）は天より降り、ナルマダー河の北岸に来た。

Verse 11

भानुरुवाच । आहूतोऽस्मि कथं देव ह्यघासुरनिषूदन

バーヌ（太陽）は言った。「いかにして我は召されたのか、デーヴァよ、アガースラを討ち滅ぼす御方よ。」

Verse 12

ईश्वर उवाच । प्रभां पालय भो भानो संतोषेण परेण हि

イーシュヴァラは言った。「おおバーヌよ、プラバーを守護せよ――至上の満足のうちにそれを行え。」

Verse 13

उमोवाच । प्रभाया मन्दिरे नित्यं स्थीयतां हिमनाशन । अग्रपत्नी समस्तानां भार्याणां क्रियतां रवे

ウマーは言った。「おお寒気を滅する者よ、常にプラバーの御殿に住め。さらに、おおラヴィよ、彼女を汝のすべての妃の中の第一の正妃となせ。」

Verse 14

भानुरुवाच । एवं देवि करिष्यामि तव वाक्यं वरानने । एतच्छ्रुत्वा प्रभाहूता प्रत्युवाच महेश्वरम्

バーヌは言った。「そのとおりにいたしましょう、デーヴィーよ。あなたのお言葉を成就いたします、美しき御顔の方よ。」これを聞き、召されたプラバーはマヘーシュヴァラに答えた。

Verse 15

प्रभोवाच । स्वांशेन स्थीयतां देव मन्मथारे उमापते । एकांशः स्थाप्यतामत्र तीर्थस्योन्मीलनाय च

プラバーは言った。「おおデーヴァよ、マーンマタを滅したもう方、ウマーの主よ――御身の御力の一分をもってここに留まりたまえ。さらに、このティールタが顕現し開かれるためにも、一分をここに स्थापित（建立）したまえ。」

Verse 16

श्रीमार्कण्डेय उवाच । सर्वदेवमयं लिङ्गं स्थापितं तत्र पाण्डव । प्रभासेश इति ख्यातं सर्वलोकेषु दुर्लभम्

シュリー・マールカンデーヤは言った。「そこに、おおパーンダヴァよ、すべての神々を体現するリンガが स्थापित（建立）された。それは『プラバーセーシャ』として世に知られ、あらゆる世界において得難きものである。」

Verse 17

अन्यानि यानि तीर्थानि काले तानि फलन्ति वै । प्रभासेशस्तु राजेन्द्र सद्यः कामफलप्रदः

ほかのティールタは時が来て果報を結ぶが、王の中の最勝者よ、プラバーセーシャは望む果をただちに授ける。

Verse 18

माघमासे सिते पक्षे सप्तम्यां च विशेषतः । अश्वं यः स्पर्शयेत्तत्र यथोक्तब्राह्मणे नृप

マーガ月の白分、ことに第七日（サプタミー）に、王よ、説かれたブラーフマナの規定に従って、そこで馬に触れる者は……

Verse 19

इन्द्रत्वं प्राप्यते तेन भास्करस्याथवा पदम् । स्नात्वा परमया भक्त्या दानं दद्याद्द्विजातये

その功徳により、インドラの位、あるいは太陽神バースカラの境地さえ得られる。至上の信愛をもって沐浴し、二度生まれ（ドヴィジャ、ブラーフマナ）に布施をなすべし。

Verse 20

गोप्रदाता लभेत्स्वर्गं सत्यलोकं वरेश्वर । सर्वाङ्गसुन्दरीं शुभ्रां क्षीरिणीं तरुणीं शुभाम्

すぐれた主よ、牛を施す者は天界、さらにはサティヤローカに至り、全身が端正で、白く輝き、吉祥にして乳豊かな若い牛を報いとして得る。

Verse 21

सवत्सां घण्टासंयुक्तां कांस्यपात्रावदोहिनीम् । ददते ये नृपश्रेष्ठ न ते यान्ति यमालयम्

王の中の最勝者よ、子牛を伴う牛を、鈴で飾り、青銅の搾乳器を添えて施す者たち—その施主はヤマの住処へは行かない。

Verse 22

अथ यः परया भक्त्या स्नानं देवस्य कारयेत् । स प्राप्नोति परं लोकं यावदाभूतसम्प्लवम्

今や、至上の信愛（バクティ）をもって主の沐浴供養を執り行わせる者は、宇宙の大壊滅に至るまで存続する最上の世界に到達する。

Verse 23

दौर्भाग्यं नाशमायाति स्नानमात्रेण पाण्डव । तत्र तीर्थे तु यो भक्त्या कन्यादानं प्रयच्छति

おおパーンダヴァよ、ただ沐浴するだけで不運は滅する。さらに、その聖なる渡しにおいて信愛をもってカニヤー・ダーナ（娘の施与）を行う者は——

Verse 24

ब्राह्मणाय विवाहेन दापयेत्पाण्डुनन्दन । समानवयसे देया कुलशीलधनैस्तथा

おおパーンドゥの子よ、彼女は婚礼によってバラモンに嫁がせるべきである。年齢が相応しく、家柄・品性・財の備わる者に与えよ。

Verse 25

ये ददन्ते महाराज ह्यपि पातकसंयुताः । तेषां पापानि लीयन्ते ह्युदके लवणं यथा

大王よ、たとえ罪を帯びた者であっても、布施をなすなら、その罪は水に溶ける塩のように消え去る。

Verse 26

स्वामिद्रोहकृतं पापं निक्षेपस्यापहारिणि । मित्रघ्ने च कृतघ्ने च कूटसाक्ष्यसमुद्भवम्

（さらには）主君への背信の罪、預かり物を奪う罪、友を殺す罪、恩知らずの罪、そして偽証より生ずる罪——

Verse 27

तद्ग्रामोद्यानभेदोत्थं परदारनिषेवणम् । वार्द्धुषिकस्य यत्पापं यत्पापं स्तेयसम्भवम्

また、村の園や庭を損なうことから生じる罪、他人の妻に交わる罪、利をむさぼる高利貸しの罪、そして盗みによって起こる罪——

Verse 28

कूपभेदोद्भवं यच्च बैडालव्रतधारिणः । दाम्भिकं वृक्षच्छेदोत्थं विवाहस्य निषेधजम्

また、井戸を壊すことから生じる罪、「猫の誓い」（偽りの苦行）を守る者の罪、偽善の罪、樹木を伐ることから起こる罪、そして婚姻を妨げることより生まれる罪——

Verse 29

आरामस्थतरुच्छेदमगम्यागमनोद्भवम् । स्वभार्यात्यजने यच्च परभार्यासमीहनात्

園の樹を伐ることから生じる罪、近づくべからざる女に近づくことより生まれる罪、正しき自らの妻を捨てることで負う罪、そして他人の妻を欲することから起こる罪——（これらすべてがここに説かれる）。

Verse 30

ब्रह्मस्वहरणे यच्च गरदे गोविघातिनि । विद्याविक्रयणोत्थं च संसर्गाद्यच्च पातकम्

また、バラモンの財を盗む罪、毒を盛る罪、牛を殺す罪、聖なる学びを売り渡すことから生じる罪、そして邪なる交わりより生まれるあらゆる罪——（これらも含まれる）。

Verse 31

श्वबिडालवधाद्घोरं सर्पशूद्रोद्भवं तथा । भूमिहर्तुश्च यत्पापं भूमिहारिणि चैव हि

犬や猫を殺すことから生じる恐るべき罪、また蛇やシュードラに害を加えることに関わる罪、そして土地を奪い取る者の罪、さらには土地を盗み去る者の罪——（すべて含まれる）。

Verse 32

मा ददस्वेति यत्पापं गोवह्निब्राह्मणेषु च । तत्पापं याति विलयं कन्यादानेन पाण्डव

おおパーンドゥの子よ、牛と聖火とブラーフマナに関して「与えるな」と言って負ういかなる罪も、カニヤーダーナ（乙女の施与）によって滅せられる。

Verse 33

स गत्वा भास्करं लोकं रुद्रलोके शुभे व्रजेत् । क्रीडते रुद्रलोकस्थो यावदिन्द्राश्चतुर्दश

彼は太陽神バースカラの世界に至り、ついで吉祥なるルドラの世界へ赴く。ルドラの界に住して、十四のインドラ（諸周期）が尽きるまで、そこで遊楽する。

Verse 34

सर्वपापक्षये जाते शिवे भवति भावना । एतद्व्रजति यस्तीर्थं प्रभासं पाण्डुनन्दन

すべての罪が尽きるとき、心にはシヴァへの信愛が満ちる。パーンドゥの子よ、プラバーサと名づけられた聖なるティールタに赴く者には、かくのごとき果がある。

Verse 35

सर्वतीर्थफलं प्राप्य सोऽश्वमेधफलं लभेत् । गोप्रदानं महापुण्यं सर्वपापक्षयं परम् । प्रशस्तं सर्वकालं हि चतुर्दश्यां विशेषतः

あらゆる巡礼の果報を得て、さらにアシュヴァメーダ（馬祀）の果報をも得る。牛の布施は大いなる功徳であり、諸罪をことごとく滅する最上である。それは常に吉祥であり、とりわけチャトゥルダシー（朔望月の第十四日）に殊勝である。