Adhyaya 73

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । नर्मदादक्षिणे कूले तीर्थं परमशोभनम् । सर्वपापहरं पार्थ गोपारेश्वरमुत्तमम् । गोदेहान्निःसृतं लिङ्गं पुण्यं भूमितले नृप

聖マールカンデーヤは言った。パールタよ、ナルマダー河の南岸には、きわめて麗しいティールタがある。最勝のゴーパーレーシュヴァラにして、あらゆる罪を滅する者である。王よ、その地の大地には、牛の身より顕れ出た清浄なるリンガが安置されている。

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । गोदेहान्निःसृतं कस्माल्लिङ्गं पापक्षयंकरम् । दक्षिणे नर्मदाकूले मणिनागसमीपतः । संक्षेपात्कथ्यतां विप्र गोपारेश्वरसम्भवम्

ユディシュティラは言った。牛の身より出現したそのリンガは、なぜ罪を滅するものとなったのか。ナルマダー河の南岸、マニナーガの近くにて、婆羅門よ、ゴーパーレーシュヴァラの起源を簡潔に語ってください。

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । कामधेनुस्तपस्तत्र पुरा पार्थ चकार ह । ध्यायते परया भक्त्या देवदेवं महेश्वरम्

聖マールカンデーヤは言った。昔、パールタよ、カーマデーヌはそこで苦行を修め、至上の信愛をもって、神々の神マヘーシュヴァラを観想していた。

Verse 4

तुष्टस्तस्या जगन्नाथ कपिलाय महेश्वरः । निःसृतो देहमध्यात्तु अच्छेद्यः परमेश्वरः

彼女に満悦した世界の主マヘーシュヴァラは、カピラーのために顕現し、その身のただ中より、分かち得ぬ至上主として現れ出た。

Verse 5

तुष्टो देवि जगन्मातः कपिले परमेश्वरि । आराधनं कृतं यस्मात्तद्वदाशु शुभानने

女神よ、世界の母よ——カピラーよ、至上の女主よ。汝が礼拝を成し遂げたゆえ、麗しき御顔の者よ、ただちに願いを告げよ。

Verse 6

सुरभ्युवाच । लोकानामुपकाराय सृष्टाहं परमेष्ठिना । लोककार्याणि सर्वाणि सिध्यन्ति मत्प्रसादतः

スラビーは言った。「諸世界の利益のため、私はパラメーシュティン（梵天）によって創られた。わが恩寵により、世のあらゆる衆生の事業と目的は成就する。」

Verse 7

लोकाः स्वर्गं प्रयास्यन्ति मत्प्रसादेन शङ्कर । तीर्थे त्वं भव मे शम्भो लोकानां हितकाम्यया

シャンカラよ、わが恩寵により人々は天界に至り得る。ゆえにシャンブよ、諸世界の安寧を願い、このティールタにて我がために現前せよ。

Verse 8

तथेति भगवानुक्त्वा तीर्थे तत्रावसन्मुदा । तदाप्रभृति तत्तीर्थं विख्यातं वसुधातले । स्नानेनैकेन राजेन्द्र पापसङ्घं व्यपोहति

「然り」と祝福された主は告げ、喜びのうちにそのティールタに住まわれた。それより後、その聖地は地上に名高くなった。王の中の王よ、そこで一度沐浴するだけで、数多の罪は払い去られる。

Verse 9

गोपारेश्वरगोदानं यस्तु भक्त्या च कारयेत् । योग्ये द्विजोत्तमे देया योग्या धेनुः सकाञ्चना

信心をもってゴーパーレーシュヴァラに捧げる「牛の施し」を執り行う者は、ふさわしき最上の二度生まれ（ブラーフマナ）に、相応の牝牛を黄金とともに施すべきである。

Verse 10

सवत्सा तरुणी शुभ्रा बहुक्षीरा सवस्त्रका । कृष्णपक्षे चतुर्दश्यामष्टम्यां वा प्रदापयेत्

子牛を伴う若い白き牝牛で、乳の豊かなものに衣を添えて施すべきである。暗半月の十四日、または八日にこれを布施せよ。

Verse 11

सर्वेषु चैव मासेषु कार्त्तिके च विशेषतः । दापयेत्परया भक्त्या द्विजे स्वाध्यायतत्परे

あらゆる月において、ことにカールッティカ月には、至上の信愛をもって、聖なる読誦学習（スヴァーディヤーヤ）に専心する二度生まれに布施をなすべきである。

Verse 12

विधिना च प्रदद्याद्यो विधिना यस्तु गृह्णते । तावुभौ पुण्यकर्माणौ प्रेक्षकः पुण्यभाजनम्

正しい作法に従って施す者と、正しい作法に従って受ける者——この二人はいずれも功徳の行いをなす。さらに見守る者さえも功徳の器となる。

Verse 13

पिण्डदानं प्रकुर्याद्यः प्रेतानां भक्तिसंयुतः । पिण्डेनैकेन राजेन्द्र प्रेता यान्ति परां गतिम्

信愛を具して亡き者たちのためにピンダ供養（piṇḍa-dāna）を行う者は、王の中の最勝者よ、ただ一つのピンダによっても、死者の霊は最高の境地へと至る。

Verse 14

भक्त्या प्रणामं रुद्रस्य ये कुर्वन्ति दिने दिने । तेषां पापं प्रलीयेत भिन्नपात्रे जलं यथा

日ごとに信愛をもってルドラに礼拝し、ひれ伏す者の罪は、ひび割れた器の水のように消え去る。

Verse 15

तत्र तीर्थे तु यो राजन्वृषभं च समुत्सृजेत् । पितरश्चोद्धृतास्तेन शिवलोके महीयते

王よ、かの聖なるティールタにて雄牛を布施として放つ者（ヴリショーツァルガ）によって、祖霊は救い上げられ、彼はシヴァの世界で尊ばれる。

Verse 16

युधिष्ठिर उवाच । वृषोत्सर्गे कृते तात फलं यज्जायते नृणाम् । तत्सर्वं कथयस्वाशु प्रयत्नेन द्विजोत्तम

ユディシュティラは言った。「尊き御方よ、婆羅門の中の最勝者よ——ヴリショーツァルガを行うとき、人々に生ずる功徳の果を、急ぎつつも丁寧にすべて語ってください。」

Verse 17

श्रीमार्कण्डेय उवाच । सर्वलक्षणसम्पूर्णे वृषे चैव तु यत्फलम् । तदहं सम्प्रवक्ष्यामि शृणुष्व धर्मनन्दन

聖マールカンデーヤは言った。「あらゆる吉相を具えた雄牛を放つことから得られる果報を、今ここに説き明かそう。聞け、ダルマの子よ。」

Verse 18

कार्त्तिके चैव वैशाखे पूर्णिमायां नराधिप । रुद्रस्य सन्निधौ भूत्वा शुचिः स्नातो जितेन्द्रियः

人々の主よ、カールッティカ月、またヴァイシャーカ月の満月の日に——ルドラの御前に至り、清らかに沐浴し、諸根を制して——

Verse 19

वृषस्यैव समुत्सर्गं कारयेत्प्रीयतां हरः । सांनिध्ये कारयेत्पुत्र चतस्रो वत्सिकाः शुभाः

ハラ（シヴァ）を喜ばせるため、雄牛を布施として放つべきである。さらにその御前において、子よ、吉祥なる雌の子牛を四頭整えるべし。

Verse 20

दत्त्वा तु विप्रमुख्याय सर्वलक्षणसंयुताः । प्रीयतां च महादेवो ब्रह्मा विष्णुर्महेश्वरः

あらゆる吉相を具えたそれらを最勝のバラモンに施し終えて、マハーデーヴァが満悦されますように。ブラフマー、ヴィシュヌ、マヘーシュヴァラもまた満悦されますように。

Verse 21

वृषभे रोमसंख्या या सर्वाङ्गेषु नराधिप । तावद्वर्षप्रमाणं तु शिवलोके महीयते

王よ、雄牛の全身にある毛の数ほどの年数、その同じ年月のあいだ、シヴァの世界において人は尊ばれ高められる。

Verse 22

शिवलोके वसित्वा तु यदा मर्त्येषु जायते । कुले महति सम्भूतिर्धनधान्यसमाकुले

シヴァの世界に住したのち、ふたたび人間界に生まれるとき、その者は富と穀物に満ちた大いなる家系に生を受ける。

Verse 23

नीरोगो रूपवांश्चैव विद्याढ्यः सत्यवाक्शुचिः । गोपारेश्वरमाहात्म्यं मया ख्यातं युधिष्ठिर । गोदेहान्निःसृतं लिङ्गं नर्मदादक्षिणे तटे

その者は無病となり、容姿端麗で、学識に富み、言葉は真実で清らかとなる。ユディシュティラよ、これがゴーパーレーシュヴァラの偉大さである。すなわち、ナルマダー河の南岸にて牝牛の身より顕れ出たリンガである。

Verse 73

। अध्याय

章終（奥書／終止の標記）。