Rig Veda 1.92.7 — Mandala 1, Sukta 92, Mantra 7
Sukta 1.92
Rishi: Gotamas (explicit: gotamebhiḥ)
Devata: Uṣas
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
भास्वती नेत्री सूनृतानां दिवः स्तवे दुहिता गोतमेभिः । प्रजावतो नृवतो अश्वबुध्यानुषो गोअग्राँ उप मासि वाजान् ॥
Transliteration
bhā́svatī netrī́ sūnṛ́tānāṃ diváḥ stāve duhitā́ gótamebhiḥ | prajā́vato nṛváto áśvabudhyān uṣo gṓ-agrān úpa māsi vā́jān ||
Translation
輝ける彼女は、真実の言葉（sūnṛtā）の導き手。天の娘はゴータマ族（Gotama）によって讃えられる。おおウシャス（曙光）よ、満ち足りた賜物を携えて近づけ——まず光の牛群（go）をもたらし、馬の力（aśva-budhyā）なる活力を目覚めさせ——子孫に富み、勇士の力を備える者らに勝利の糧（vāja）を与えよ。
Word by Word
भास्वतीshining, radiant
भास्वती:
Kartā (स्तुत्य-देवता उषस् का विशेषण)
TypeAdjective
Rootभास्वत् (प्रातिपदिक; √भास् ‘दीप्तौ’)
नेत्रीleader, guide
नेत्री:
Kartā (उषस्)
TypeNoun
Rootनेतृ (प्रातिपदिक; √नी ‘नेतौ’)
सूनृतानाम्of good/true speeches (kindly words)
सूनृतानाम्:
सम्बन्ध (नेत्री—कस्य? सूनृतानाम्)
TypeNoun
Rootसूनृता (प्रातिपदिक)
दिवःof heaven, of the sky
दिवः:
सम्बन्ध (दुहिता—कस्य? दिवः)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
स्तवेis praised / is to be praised
स्तवे:
Kriyā (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Root√स्तु ‘स्तुतौ’
दुहिताdaughter
दुहिता:
Kartā (स्तवे—कः? दुहिता)
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
गोतमेभिःby the Gotamas (Gautama seers)
गोतमेभिः:
Karaṇa (स्तुति-करणम्: गोतमैः)
TypeNoun (proper)
Rootगोतम (प्रातिपदिक)
प्रजावतःof the one possessing offspring
प्रजावतः:
सम्बन्ध (…बुध्यान्—कस्य? प्रजावतः)
TypeAdjective
Rootप्रजावत् (प्रातिपदिक)
नृवतःof the manly one / rich in men
नृवतः:
सम्बन्ध (…बुध्यान्—कस्य? नृवतः)
TypeAdjective
Rootनृवत् (प्रातिपदिक; नृ ‘पुरुष’)
अश्वबुध्यान्having horses at the base; horse-founded (i.e., horse-drawn/horse-based)
अश्वबुध्यान्:
Karma (उप मासि—कान्? अश्वबुध्यान् … वाजान्)
TypeAdjective
Rootअश्वबुध्य (प्रातिपदिक; अश्व + बुध्य ‘तल/आधार’)
अनुषःafter (each) dawn; in succession
अनुषः:
Adhikaraṇa/क्रियाविशेषण (क्रमेण/अनुगतः)
TypeIndeclinable (prepositional adverb)
Rootअनु + उषस् (प्रातिपदिक)
गोअग्रान्having cows in front; cow-leading
गोअग्रान्:
Karma (उप मासि—कान्? …)
TypeAdjective
Rootगोअग्र (प्रातिपदिक; गो + अग्र)
उपtowards, near
उप:
क्रियाविशेषण/उपसर्ग (मासि इत्यस्य)
TypeIndeclinable (preverb)
Rootउप
मासिyou come / you approach
मासि:
Kriyā (सम्बोधन-प्रयोगः: उषः प्रति)
TypeVerb
Root√मा ‘माने/मितौ’ (वेदे ‘आगच्छति/उपयाति’ इत्यर्थे)
वाजान्prizes, gains, strengths
वाजान्:
Karma (उप मासि—कान्? वाजान्)
TypeNoun
Rootवाज (प्रातिपदिक)
AI
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.