HomeRamayanaYuddha KandaSarga 4Shloka 95
Previous Verse
Next Verse

Shloka 95

समुद्रतट-प्रयाणम् तथा वेलावन-निवेशः

March to the Seacoast and Encampment at the Shore

महेन्द्रमथ सम्प्राप्य रामो राजीवलोचनः ।अध्यारोहन्महाबाहुश्शिखरं द्रुमभूषितम् ।।।।

mahendram atha samprāpya rāmo rājīvalocanaḥ |

adhyārohan mahābāhuḥ śikharaṃ drumabhūṣitam ||

やがて蓮華の眼をもつラーマ、偉大なる腕の勇者はマヘンドラに至り、樹々に飾られた峰へと登った。

mahendramMount Mahendra
mahendram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmahendra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; समासः महा+इन्द्र (महान् इन्द्र इव)
athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (conjunctive particle: then)
samprāpyahaving reached
samprāpya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootsam-√prāp (धातु)
Formक्त्वान्त (Gerund/Absolutive), अव्ययभाव; ‘सम्+प्राप्य’ = having reached
rāmaḥRama
rāmaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
rājīvalocanaḥlotus-eyed
rājīvalocanaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootrājīva-locana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः (यस्य लोचने राजीवे इव)
adhyārohanclimbing
adhyārohan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootadhi-√ruh (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय (Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘अध्यारोहन्’ = climbing
mahābāhuḥmighty-armed
mahābāhuḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā-bāhu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (महान् बाहुः यस्य)
śikharampeak/summit
śikharam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootśikhara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
drumabhūṣitamadorned with trees
drumabhūṣitam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdruma-bhūṣita (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्यय (past participle) √bhūṣ (भूष्) ‘adorn’; तत्पुरुषः (द्रुमैः भूषितम्)

At that time Lotus-eyed Rama of mighty shoulders climbed up the the top of mountain Mahendra adorned with beautiful trees.

R
Rāma
M
Mahendra (mountain)

FAQs

Dharma is sustained by steadfast leadership—Rāma advances personally, taking responsibility rather than remaining removed from hardship.

Rāma arrives at Mount Mahendra and ascends to its summit as the campaign progresses toward the sea.

Resolve and responsible leadership (dhairya + kartavya-niṣṭhā).