Home›Ramayana›Yuddha Kanda›Sarga 37›Shloka 36
←Previous Verse
Next Verse→

Shloka 36

लङ्काद्वारव्यूहवर्णनम् / Disposition at the Gates of Lanka

Devanagari script

सरामःकृत्यसिध्यर्थएवमुक्त्वाविभीषणम् ।।।।सुवेलारोहणेबुद्धिश्चकारमतिमान्मतिम् ।रमणीयतरंदृष्टवासुवेलस्यगिरेस्तटम् ।।।।

Transliteration

sa rāmaḥ kṛtyasiddhyartham evam uktvā vibhīṣaṇam | suvelārohaṇe buddhiṃ cakāra matimān matim |

ramaṇīyataraṃ dṛṣṭvā suvelasya gires taṭam || 6.37.36 ||

Translation

かくしてラーマは、事の成就を願う賢者としてヴィビーシャナに告げ、スヴェーラ山に登る決意を固めた。さらにその山の麓の斜面がいよいよ美しいのを見て、進み行った。

Word by Word
सःhe/that (one)
सः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
रामःRama
रामः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
कृत्य-सिद्धि-अर्थम्for accomplishing the task
कृत्य-सिद्धि-अर्थम्:
प्रयोजन (Prayojana/Purpose)
TypeNoun
Rootकृत्य (प्रातिपदिक) + सिद्धि (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष/उपपद-समासः: कृत्यस्य सिद्धिः तस्य अर्थः = कृत्यसिद्ध्यर्थम् (for the purpose of accomplishing the task)
एवम्thus/in that way
एवम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)
उक्त्वाhaving spoken
उक्त्वा:
पूर्वकाल (Prior action to main verb)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), परस्मैपदी; ‘having said/spoken’
विभीषणम्Vibhishana
विभीषणम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootविभीषण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
सुवेल-आरोहणेin/for climbing Suvela
सुवेल-आरोहणे:
अधिकरण (Adhikarana/Locative)
TypeNoun
Rootसुवेल (प्रातिपदिक) + आरोहण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: सुवेलस्य आरोहणम् = सुवेलारोहणम्; सप्तमी: सुवेलारोहणे (in/for the climbing of Suvela)
बुद्धिम्a plan/idea
बुद्धिम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootबुद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
चकारmade/formed
चकार:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; ‘made/did’
मतिमान्wise/intelligent
मतिमान्:
कर्ता-विशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootमतिमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (qualifier) of रामः
मतिम्a resolve/intention
मतिम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootमति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
रमणीयतरम्more delightful/very beautiful
रमणीयतरम्:
कर्म-विशेषण (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootरमणीय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तृतीय-तुलनात्मक (comparative) प्रत्यय -तर; विशेषण of तटम्
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
पूर्वकाल (Prior action to main verb)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having seen’
सुवेलस्यof Suvela
सुवेलस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootसुवेल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
गिरेःof the mountain
गिरेः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootगिरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
तटम्slope/bank/side
तटम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootतट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
Context

"In the battle like this at present Vanaras should not be in the semblance of humans. Let this be our sign."

Characters & Entities
R
Rāma
V
Vibhīṣaṇa
S
Suvela mountain

FAQs

Dharma is purposeful action guided by wisdom: Rāma aligns movement and strategy with the higher aim (kṛtya-siddhi), not mere aggression.

After issuing instructions (including to Vibhīṣaṇa), Rāma decides to climb Mount Suvela as part of the campaign’s next tactical step.

Steady discernment (mati) and mission-focus—Rāma’s capacity to act decisively while remaining composed and observant.

←Previous Verse
Next Verse→