Tīrtha-vidhi (Procedure for Holy Places) — Prayāgarāja-māhātmya
यस्येष्टियज्ञेष्वधिकारितास्ति वरं गृहं गृहधर्माश्च सर्वे । एवं गृहस्ताश्रमसंस्थितस्य तीर्थे गतिः पूर्वतरैर्निषिद्धा । सर्वाणि तीर्थान्यपि चाग्निहोत्रतुल्यानि नैवेति वदंति केचित् ॥ २३ ॥
yasyeṣṭiyajñeṣvadhikāritāsti varaṃ gṛhaṃ gṛhadharmāśca sarve | evaṃ gṛhastāśramasaṃsthitasya tīrthe gatiḥ pūrvatarairniṣiddhā | sarvāṇi tīrthānyapi cāgnihotratulyāni naiveti vadaṃti kecit || 23 ||
イシュティ祭に正当に参与する資格をもつ者にとっては、家住(グリハスタ)の生活こそ最上であり、家住の諸義務すべてもそこにある。ゆえに、グリハスタ・アーシュラマに堅く住する者がティールタ巡礼に出ることは、古人により禁じられた。さらに、すべてのティールタがアグニホートラに等しいわけではない、と言う者もいる。
Narada (teaching in the Uttara-Bhaga tirtha-context; traditional dialogue frame with Sanatkumara is implied)
Vrata: Agnihotra (nitya rite; not a vrata)
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: none
It prioritizes nitya-karma (daily obligatory rites like Agnihotra and gṛhadharma) over optional religious travel, teaching that steadiness in one’s āśrama-dharma is itself a primary spiritual discipline.
By implying that devotion is not only expressed through visiting sacred places; for a householder, faithful performance of prescribed duties and sacrifices can be a direct form of dharmic worship that supports bhakti through discipline and purity.
Ritual competence (Kalpa/Śrauta–Gṛhya practice) is central: it stresses adhikāra (eligibility) and the hierarchy of nitya rites like Agnihotra over kāmya/optional acts such as extensive tīrtha-yātrā.