Adhyaya 69: The King’s Neglect of His Wife and the Restoration of Dharma

Verse 53

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे स्वारोचिषे मन्वन्तरे पञ्चषष्टितमोऽध्यायः । यथाहं समतीतञ्च वर्तमानञ्च सर्वतः ॥

かくして『聖マールカンデーヤ・プラーナ』、スヴァーロチシャ・マンヴァンタラにおける第六十五章は終わる。（また曰く：）「我はあまねく、過去と現在とを（知る）がごとく…」

Verse 54

आलोच्याज्ञापयेत्युक्ते ततो ज्ञातं मयापि तत् । ततो न दत्तवानर्घमहं तुभ्यं विधानतः ॥

「熟慮してから命じよ」と言われたとき、その事もまた我に知られた。ゆえに、しかるべき作法により、汝にアルギャ（arghya・敬献）を捧げなかった。

Verse 55

सत्यं राजन् ! त्वमर्घार्हः कुले स्वायम्भुवस्य च । तथापि नार्घयोग्यं त्वां मन्यामो वयमुत्तमम् ॥

まことに、王よ、汝はアルギャにふさわしく、スヴァーヤンブヴァ（マヌ）の系譜に属する。されど今は、優れたる汝をアルギャに値する者とは見なさぬ。

Verse 56

राजोवाच किं कृतं हि मया ब्रह्मन् ! ज्ञानादज्ञानतोऽपि वा । येन त्वत्तोऽर्घमर्हामि नाहमभ्यागतश्चिरात् ॥

王は言った。「おお婆羅門よ、私は何をしたというのか——それが故意であれ無意であれ——あなたからアルギャ（敬迎の供水）を受けるに値しないのはなぜか。久しい時を経て、私はあなたのもとへ来たのだ。」

Verse 57

ऋषिरुवाच किं विस्मृतं ते यत्पत्नी त्वया त्यक्ता च कानने । परित्यक्तस्तया सार्धं त्वया धर्मो नृपाखिलः ॥

聖仙は言った。「おまえは森に妻を捨てたことを忘れたのか。彼女とともに、おまえはダルマのすべてをも捨てたのだ、王よ。」

Verse 58

पक्षेण कर्मणो हान्या प्रयात्यस्पर्शतां नरः । विण्मूत्रैर्वार्षिकी यस्य हानिस्ते नित्यकर्मणः ॥

定められた儀礼を半月にわたり失えば、人は儀礼的不浄に堕ち（あたかも「不可触」のごとく）なる。糞尿による浄めが年に一度だけの者にとって、それは日々の務めの喪失にほかならない。

Verse 59

पत्नीानुकूलया भाव्यं यथाशीलेऽपि भर्तरि । दुःशीलापि तथा भार्या पोषणीयाऽऽ नरेश्वर ॥

夫自身の振る舞いがいかなるものであれ、妻にとって好ましいように身を処すべきである。同様に、妻が素行よからぬとしても、彼女を扶養し守らねばならぬ、人々の主よ。

Verse 60

प्रतिकूला हि सा पत्नी तस्य विप्रस्य या हृता । तथापि धर्मकामोऽसौ त्वामुद्योतितवान् नृप ॥

まことに、その婆羅門の妻——連れ去られた女——は彼にとって好ましからぬ者であった。されどダルマを求めるその男は、あなたの過失を「光のもとに引き出し」（明らかにし）たのだ、王よ。

Verse 61

चलतः स्थापयस्यान्यान् स्वधर्मेषु महीपते । त्वां स्वधर्माद्विचलितं कोऽपरः स्थापयिष्यति ॥

王よ、汝は自らのダルマ（義務）から滑り落ちた人々を支え、立たせる。しかし汝自身が自分のダルマから揺らぐなら、誰が汝を支えるであろうか。

Verse 62

मार्कण्डेय उवाच । विलक्ष्यः स महीपाल इत्युक्तस्तेन धीमता । तथेत्युक्त्वा च पप्रच्छ हृतां पत्नीं द्विजन्मनः ॥

マールカṇḍेयは言った。かの賢者にそのように諭され、王は恥じ入った。「そのとおりに」と答え、ついで連れ去られた婆羅門の妻について尋ねた。

Verse 63

भगवन् ! केन नीता सा पत्नी विप्रस्य कुत्र वा । अतीतानागतं वेत्ति जगत्यवितथं भवान् ॥

尊き御方よ、あの婆羅門の妻は誰に、どこへ連れ去られたのですか。あなたは世の過去と未来とを、誤りなく真実に知っておられます。

Verse 64

ऋषिरुवाच । तां जहाराद्रितनयो बलाको नाम राक्षसः । द्रक्ष्यसे चाद्य तां भूप ! उत्पलावतके वने ॥

仙人は言った。彼女はバラーカという羅刹にさらわれた。彼は山の子、すなわち丘陵より生まれた者である。そして今日、王よ、汝はウトパラーヴァタカの森で彼女を見るであろう。

Verse 65

गच्छ संयो जयाशु त्वं भार्यया हि द्विजात्तमम् । मा पापास्पदतां यातु त्वमिवासौ दिने दिने ॥

行け——速やかに、その優れた婆羅門を妻と再会させよ。さもなくば彼は日ごとに罪の座へと堕ちてしまう、汝が堕ちたように。