Shloka 18
Adhyaya 52 — The Manifestation of Nilalohita (Rudra) and the Allocation of His Names, Abodes, Consorts, and Lineages
Sanskrit
प्राणस्य द्युतिमान् पुत्र उत्पन्नस्तस्य चात्मजः ।
अजराश्च तयोः पुत्राः पौत्राश्च बहवोऽभवन् ॥
Transliteration
prāṇasya dyutimān putra utpannas tasya cātmajaḥ | ajarāś ca tayoḥ putrāḥ pautrāś ca bahavo 'bhavan ||
Translation
プラーナの子ディユティマーンが生まれ、彼にもまた一子があった。そしてその二人から、アジャラーと名づけられる子らが生じ、さらに多くの孫たちも出た。
Word by Word
प्राणस्यof Prāṇa
प्राणस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; Genitive singular
द्युतिमान्radiant
द्युतिमान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्युतिमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular; विशेषण
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular
उत्पन्नःborn
उत्पन्नः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootउत् + पद् (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘born/arisen’
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; Genitive singular (of him)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
आत्मजःson/offspring
आत्मजः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootआत्मज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular; समास: आत्मनः जायते इति/आत्मनः जः इति (षष्ठी-तत्पुरुष)
अजराःAjaras (name/plural)
अजराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअजर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; Nominative plural (proper name/desc.)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
तयोःof the two
तयोः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, द्विवचन; Genitive dual (of the two)
पुत्राःsons
पुत्राः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; Nominative plural
पौत्राःgrandsons
पौत्राः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपौत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; Nominative plural
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
बहवःmany
बहवः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; Nominative plural; विशेषण
अभवन्were
अभवन्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), प्रथमपुरुष, बहुवचन; parasmaipada; ‘were/occurred’
Speakers
Narratorial genealogical discourse (continuing the same voice)
Key Themes
Genealogical proliferationEponymous namingContinuity of lineages
FAQs
The Purāṇic imagination values continuity: lineages are the carriers of dharma, ritual memory, and social order across time.
Vaṁśa: straightforward genealogical listing.
Names like Dyutimān (‘radiant’) and Ajarā (‘ageless’) can be read as ideals of spiritual luminosity and enduring merit that a dharmic lineage aspires to embody.