Shloka 5
धृतराष्ट्रस्य उपालम्भः तथा पाण्डव-समाश्वासनम् | Dhṛtarāṣṭra Reproved and the Pāṇḍavas Consoled
स गज्जमनु वृन्दानि स्त्रीणां भरतसत्तम । कुररीणामिवार्तानां क्रोशन्तीनां ददर्श ह,भरतश्रेष्ठ! गंगातटपर पहुँचकर युधिष्ठिरने कुररीकी तरह आर्तस्वरसे विलाप करती हुई स्त्रियोंके कई दल देखे
sa gajjam anu vṛndāni strīṇāṃ bharatasattama | kurarīṇām ivārtānāṃ krośantīnāṃ dadarśa ha ||
ヴァイシャンパーヤナは語った。おお、バーラタ族の最勝者よ、彼は女たちの群れが声を限りに泣き叫ぶのを見た――苦悶するミサゴのように嘆き、鋭く胸を裂く声で慟哭していた。そこには戦の人間的代償が刻まれている。戦場の後は、倒れた武者の数だけでなく、残された者の悲嘆によって量られるのだ。
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical and human consequences of war: victory and heroism are overshadowed by the suffering of innocents, urging compassion and sober reflection on dharma in the wake of violence.
The narrator describes the protagonist witnessing many groups of women crying out in anguish, their lament compared to the plaintive cries of kurarī birds—an image that intensifies the atmosphere of bereavement in the Strī Parva.