Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

Śalya Appointed as Karṇa’s Sārathi; Discourse on Praise, Blame, and Beneficial Counsel (कर्णस्य शल्यसारथ्यं तथा स्तवनिन्दाविचारः)

अशीत्या मार्गणै: क्रुद्धो बाह्वोरुरसि चार्पयत्‌ । धनुष कट जानेपर कृतवर्माकी दशा टूटे सींगवाले बैलके समान हो गयी। उस समय शिखण्डीने कुपित होकर उसकी दोनों भुजाओं तथा छातीमें अस्सी बाण मारे ।। कृतवर्मा तु संक्रुद्धो मार्गणै: क्षतविक्षत:

aśītyā mārgaṇaiḥ kruddho bāhv-orasi cārpayat | kṛtavarmā tu saṃkruddho mārgaṇaiḥ kṣata-vikṣataḥ ||

サञ्जयは言った。「怒りに燃えて、彼は敵の両腕と胸に八十本の矢を打ち込んだ。クリタヴァルマーもまた激昂し、その矢に傷つけられ、身を裂かれた。この場面は、戦場の憤怒がいかにたちまち暴力を増幅させ、傷を抑制ではなく報復へと変えてしまうかを示している。」

अशीत्याwith eighty
अशीत्या:
Karana
TypeNoun
Rootअशीति
FormFeminine, Instrumental, Singular
मार्गणैःwith arrows
मार्गणैः:
Karana
TypeNoun
Rootमार्गण
FormMasculine, Instrumental, Plural
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
Karta
TypeAdjective
Rootक्रुद्ध
FormMasculine, Nominative, Singular
बाह्वोःin/on (his) two arms
बाह्वोः:
Adhikarana
TypeNoun
Rootबाहु
FormMasculine, Locative, Dual
उरसिon the chest
उरसि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootउरस्
FormNeuter, Locative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अर्पयत्he struck/placed (i.e., inflicted)
अर्पयत्:
TypeVerb
Rootअर्पय् (अर्प्)
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular
कृतवर्माKṛtavarmā
कृतवर्मा:
Karta
TypeNoun
Rootकृतवर्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
संक्रुद्धःenraged
संक्रुद्धः:
Karta
TypeAdjective
Rootसंक्रुद्ध
FormMasculine, Nominative, Singular
मार्गणैःwith arrows
मार्गणैः:
Karana
TypeNoun
Rootमार्गण
FormMasculine, Instrumental, Plural
क्षतविक्षतःwounded and mangled
क्षतविक्षतः:
Karta
TypeAdjective
Rootक्षत-विक्षत
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
K
Kṛtavarmā
A
arrows (mārgaṇa)
A
arms (bāhu)
C
chest (uras)

Educational Q&A

The verse highlights how anger (krodha) in conflict intensifies harm: wounds provoke further fury, and retaliation becomes self-perpetuating. Even within a dharma-framed war, the narrative warns that unchecked wrath drives escalation rather than measured action.

Sañjaya describes a warrior, enraged, striking Kṛtavarmā with eighty arrows in the arms and chest. Kṛtavarmā is left wounded and torn by the shafts, and his own anger rises in response, setting the stage for continued combat.