Shloka 53
Droṇa-parva Adhyāya 94: Sātyaki–Sudarśana Yuddha (सात्यकि–सुदर्शन युद्ध)
प्रतिजग्राह तां कृष्ण: पीनेनांसेन वीर्यवान् | नाकम्पयत शौरिं सा विन्ध्यं गिरिमिवानिल:,पराक्रमी श्रीकृष्णने अपने हृष्ट-पुष्ट कंधेपर उस गदाका आघात सह लिया। परंतु जैसे वायु विन्ध्यपर्वतको नहीं हिला सकती है, उसी प्रकार वह गदा श्रीकृष्णको कम्पित न कर सकी
sañjaya uvāca | pratijagrāha tāṃ kṛṣṇaḥ pīnenāṃsena vīryavān | nākampayat śauriṃ sā vindhyaṃ girim ivānilaḥ |
サンジャヤは言った。「剛勇なるクリシュナは、その一撃を逞しく広い肩で受け止めた。だがその棍棒はシャウリを揺るがすことができなかった。風がヴィンディヤ山を揺さぶれぬように。この偈は、暴力のただ中にあっても揺るがぬ勇気と自制を讃える。真の力は打つことだけでなく、動じず、正しき大義を守ることにこそ示される。」
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights inner steadiness under assault: real valor includes endurance and composure. Like an immovable mountain, one who is grounded in purpose and self-control is not easily shaken by external force.
In the midst of battle, Kṛṣṇa takes a mace-blow on his strong shoulder and remains unmoved. Sañjaya uses the simile of the wind failing to shake the Vindhya to emphasize Kṛṣṇa’s unshakable firmness.