Previous Verse
Next Verse

Shloka 126

Droṇa Encircled at Night: Coalition Advance and Battlefield Omens (द्रोणपर्यावरणं रात्रियुद्धवर्णनम्)

इस प्रकार श्रीमहाभारत द्रोणपर्वके अन्तर्गत जयद्रथवधपर्वमें युधिष्टिरकी चिन्ताविषयक एक सौ छब्बीसवाँ अध्याय पूरा हुआ,आध्रातश्न तथा मूर्थ्नि श्रावितश्वाशिष: शुभा: । भारत! उस समय धर्मराज युधिष्ठिरने कुन्तीकुमार भीमसेनको गलेसे लगाया, उसका सिर सूँघा और उन्हें शुभ आशीर्वाद सुनाये

adhyāyaḥ samāptaḥ—iti śrīmahābhārate droṇaparvaṇi antargate jayadrathavadhaparvaṇi yudhiṣṭhiracintāviṣayakaḥ ṣaḍviṃśatyuttaraśatatamo 'dhyāyaḥ samāptaḥ. āghrātaś ca mūrdhni śrāvitaś cāśiṣaḥ śubhāḥ | bhārata! tadā dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ kuntīkumarabhīmasenaṃ gale samāliṅgya tasya śira āghrāya śubhāśiṣaḥ śrāvayāmāsa |

サンジャヤは語った。「かくして『マハーバーラタ』の『ドローナ・パルヴァ』、その『ジャヤドラタ討伐の章』において、ユディシュティラの憂慮の思索を述べた第百二十六章は終わる。おお、バーラタよ。その時、ダルマに堅く立つ法王ユディシュティラは、クンティの子ビー マセーナを抱きしめ、愛情をもってその頭頂の香りを嗅ぎ、吉祥の祝福を言い渡した。戦の暴威のただ中にあっても、物語は一瞬立ち止まり、血縁の倫理の核心—慰め、感謝、そして正しき善意の支え—を示すのである。」

[{'term''संजय उवाच (sañjaya uvāca)', 'meaning': 'Sanjaya said (narrator’s speech marker)'}, {'term': 'द्रोणपर्व (droṇaparva)', 'meaning': 'The Drona Parva (book describing events around Drona’s command)'}, {'term': 'जयद्रथवधपर्व (jayadrathavadhaparva)', 'meaning': 'Section concerning the slaying of Jayadratha'}, {'term': 'युधिष्ठिर (yudhiṣṭhira)', 'meaning': 'Eldest Pandava
[{'term':
exemplar of dharma'}, {'term''धर्मराज (dharmarāja)', 'meaning': '‘King of Dharma’
exemplar of dharma'}, {'term':
epithet of Yudhishthira'}, {'term''कुन्तीकुमार (kuntīkumarāḥ / kuntīkumarabhīmasenaḥ)', 'meaning': 'Son of Kunti
epithet of Yudhishthira'}, {'term':
here specifically Bhima'}, {'term''भीमसेन (bhīmasena)', 'meaning': 'Bhima, the mighty Pandava'}, {'term': 'गले समालिङ्ग्य (gale samāliṅgya)', 'meaning': 'embracing around the neck'}, {'term': 'मूर्ध्नि (mūrdhni)', 'meaning': 'on the head'}, {'term': 'आघ्रात (āghrāta)', 'meaning': 'smelled/sniffed (as a gesture of affection/blessing)'}, {'term': 'आशिषः शुभाः (āśiṣaḥ śubhāḥ)', 'meaning': 'auspicious blessings'}, {'term': 'भारत (bhārata)', 'meaning': 'O Bharata
here specifically Bhima'}, {'term':

संजय उवाच

संजय (Sanjaya)
युधिष्ठिर (Yudhishthira)
भीमसेन (Bhimasena/Bhima)
कुन्ती (Kunti)
भारत (Bharata—address/lineage)
द्रोणपर्व (Drona Parva)
जयद्रथवधपर्व (Jayadratha-vadha Parva/section)

Educational Q&A

Even in the harsh setting of war, dharmic conduct is sustained through humane bonds—gratitude, reassurance, and auspicious speech. Yudhishthira’s embrace and blessing of Bhima models ethical steadiness: strength is guided and affirmed by righteousness and affectionate responsibility.

Sanjaya marks the conclusion of the chapter on Yudhishthira’s anxious reflections within the Jayadratha-slaying section. In the closing scene, Yudhishthira embraces Bhima, smells his head as a gesture of affection and blessing, and speaks auspicious benedictions to him.