Srimad Bhagavatam — Shashtha Skandha, Shloka 15

Dadhīci’s Supreme Charity and the Opening of Indra’s War with Vṛtrāsura

Devanagari script

वृत्रमभ्यद्रवच्छत्रुमसुरानीकयूथपै: । पर्यस्तमोजसा राजन् क्रुद्धो रुद्र इवान्तकम् ॥ १५ ॥

Transliteration

vṛtram abhyadravac chatrum asurānīka-yūthapaiḥ paryastam ojasā rājan kruddho rudra ivāntakam

Translation

パリークシット王よ、かつて憤怒のルドラがアンタカ（閻魔）を討たんと駆け寄ったように、インドラもまた激怒し、大いなる力で、阿修羅軍の将たちに囲まれた敵ヴリトラースラへ突進した。

Synonyms

• वृत्रम्: Vṛtra
• वृत्रम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: वृत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन

• अभ्यद्रवत्: rushed at
• अभ्यद्रवत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अभि-द्रु (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect/Past); प्रथमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद; ‘अभि’ उपसर्ग; अर्थ: अभ्यधावत् (rushed toward)

• शत्रुम्: the enemy
• शत्रुम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: शत्रु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; वृत्रम् इति विशेषण/अप्पोजिशन (enemy)

• असुर-अनीक-यूथपैः: by the leaders of the demon battalions
• असुर-अनीक-यूथपैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: असुर (प्रातिपदिक) + अनीक (प्रातिपदिक) + यूथप (प्रातिपदिक)
• Form: बहुपद-तत्पुरुष: असुराणाम् अनीकस्य यूथपाः (leaders of the demon-army); पुंलिङ्ग; तृतीया; बहुवचन

• पर्यस्तम्: overpowered
• पर्यस्तम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: परि-अस् (धातु)
• Form: कर्मणि क्त-प्रत्ययान्त (PPP); पुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; शत्रुम्/वृत्रम् इति विशेषणम्; अर्थ: पर्यस्त/अभिभूत (overpowered/overwhelmed)

• ओजसा: by strength
• ओजसा: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: ओजस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; तृतीया; एकवचन

• राजन्: O King
• राजन्: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th/Vocative); एकवचन

• क्रुद्धः: angry
• क्रुद्धः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: क्रुध् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (PPP used adjectivally); पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; (वृत्रः/सः) इति विशेषणम्; अर्थ: angry

• रुद्रः: Rudra
• रुद्रः: Upamana (उपमान)
• Type: Noun
• Root: रुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; उपमान (standard of comparison)

• इव: like
• इव: Sambandha (सम्बन्ध/उपमा)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)
• Form: उपमा-वाचक-अव्यय

• अन्तकम्: Death (Yama)
• अन्तकम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अन्तक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन

Characters & Entities

• Vṛtrāsura
• Indra
• Rudra (Śiva)
• Parīkṣit Mahārāja

FAQs

What does Srimad Bhagavatam say about Vṛtrāsura’s power in the battle with Indra?

This verse describes Vṛtra charging Indra with immense strength, supported by the chiefs of the asura armies, and compares his fury to Rudra confronting Death—showing his overwhelming battle-might.

Why does Śukadeva Gosvāmī compare Vṛtrāsura to Rudra (Śiva) in this verse?

The comparison highlights the intensity and fearsome force of Vṛtra’s attack—Rudra symbolizes unstoppable, destructive power when enraged, making the scene vivid for King Parīkṣit.

What is a practical lesson from Bhagavatam 6.10.15 for modern life?

The verse illustrates focused determination and courage in confronting formidable challenges—channeling strong energy with purpose rather than hesitation.