Home›Srimad Bhagavatam›Dashama Skandha›Adhyaya 39›Shloka 52
←Previous Verse
Next Verse→

Shloka 52

Akrūra’s Mission: The Departure from Vraja and the Yamunā Vision of Viṣṇu-Ananta

Devanagari script

सुमहार्हमणिव्रातकिरीटकटकाङ्गदै: । कटिसूत्रब्रह्मसूत्रहारनूपुरकुण्डलै: ॥ ५१ ॥ भ्राजमानं पद्मकरं शङ्खचक्रगदाधरम् । श्रीवत्सवक्षसं भ्राजत्कौस्तुभं वनमालिनम् ॥ ५२ ॥

Transliteration

su-mahārha-maṇi-vrāta kirīṭa-kaṭakāṅgadaiḥ kaṭi-sūtra-brahma-sūtra hāra-nūpura-kuṇḍalaiḥ

Translation

主は蓮華を執り、法螺貝・チャクラ・ガダーを携え、無価の宝石をちりばめた装身具によって至高の美を現しておられた。胸にはシュリーヴァツァの印と輝くカウストゥバ宝珠、首には聖なる花鬘ヴァナマーラーが掛かっていた。

Synonyms
भ्राजमानम्shining, resplendent
भ्राजमानम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeAdjective
Rootभ्राज् (धातु) + शानच् (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ/शानच्-प्रत्ययान्त कृदन्त (present participle, Ātmanepada sense); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन; (qualifying implied ‘him’)
पद्मlotus
पद्म:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपद्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; (in compound)
करम्hand
करम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeNoun
Rootकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (as bahuvrīhi member: ‘having hands’)
पद्मकरम्lotus-handed
पद्मकरम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeAdjective
Rootपद्म + कर (प्रातिपदिक-समास)
Formबहुव्रीहिः ‘पद्मौ इव करौ यस्य’; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (qualifying the object)
शङ्खconch
शङ्ख:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशङ्ख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; (in compound)
चक्रdiscus
चक्र:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; (in compound)
गदाmace
गदा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; (in compound)
धरम्bearing, holding
धरम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeAdjective
Rootधृ (धातु) + अच् (कृदन्त/प्रातिपदिक ‘धर’)
Formकृदन्त-प्रातिपदिक ‘धर’ (agent noun: bearer); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (as compound head)
शङ्ख-चक्र-गदा-धरम्the bearer of conch, discus and mace
शङ्ख-चक्र-गदा-धरम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeAdjective
Rootशङ्ख + चक्र + गदा + धर (प्रातिपदिक-समास)
Formतत्पुरुषः (उपपद-तत्पुरुषः): ‘शङ्खं चक्रं गदां च धरति’; पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
श्रीवत्सŚrīvatsa mark
श्रीवत्स:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootश्रीवत्स (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; (in compound; the Śrīvatsa mark)
वक्षसम्chest
वक्षसम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeNoun
Rootवक्षस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
श्रीवत्स-वक्षसम्whose chest bears the Śrīvatsa
श्रीवत्स-वक्षसम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeAdjective
Rootश्रीवत्स + वक्षस् (प्रातिपदिक-समास)
Formबहुव्रीहिः ‘श्रीवत्सो यस्य वक्षसि’; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
भ्राजत्shining
भ्राजत्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootभ्राज् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त (present participle, Parasmaipada); (in compound)
कौस्तुभम्the Kaustubha gem
कौस्तुभम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeNoun
Rootकौस्तुभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
भ्राजत्-कौस्तुभम्with the shining Kaustubha
भ्राजत्-कौस्तुभम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeAdjective
Rootभ्राजत् + कौस्तुभ (प्रातिपदिक-समास)
Formकर्मधारयः ‘भ्राजत् कौस्तुभः यस्य/भ्राजमानः कौस्तुभः’; पुंलिङ्ग/नपुंसक-रूपेण द्वितीया एकवचन (as used to qualify the object)
वनforest
वन:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; (in compound)
मालिनम्garlanded
मालिनम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeAdjective
Rootमालिन् (प्रातिपदिक)
Formमालिन्-प्रातिपदिक (possessor of garland); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
वन-मालिनम्wearing a garland of forest flowers
वन-मालिनम्:
Karma (कर्म/object-qualifier)
TypeAdjective
Rootवन + मालिन् (प्रातिपदिक-समास)
Formतत्पुरुषः (षष्ठी/उपपद-भावः): ‘वनस्य माला यस्य’ (wearing a forest-garland); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
Characters & Entities
Ś
Śrī Kṛṣṇa
A
Akrūra

FAQs

This verse models rūpa-dhyāna by describing Śrī Kṛṣṇa’s divine ornaments and sacred thread, helping devotees fix the mind on His personal form with reverence and love.

The verse portrays Kṛṣṇa as perfectly embodying dharma and Vedic culture, while simultaneously revealing His supreme, divine splendor through transcendental ornaments.

Use the details as a guided visualization in japa or prayer—mentally remembering Kṛṣṇa’s form to steady attention and deepen devotion.

←Previous Verse
Next Verse→