व्ययक्रियाभारिकमाअकरं भागेन प्रक्रयेण वा दद्यात् लाघविकमात्मना कारयेत् ॥ कZ_०२.१२.२२ ॥
vyayakriyābhārikam ākaram bhāgena prakrayeṇa vā dadyāt lāghavikam ātmanā kārayet
支出と操業負担の大きい鉱山は、分益(持分)方式または定額の手数料で付与すべきである。運営が容易な鉱山は、国家が直接運営すべきである。
Risk allocation: costly/uncertain mines are outsourced via revenue-share or lease, while low-cost/high-control mines are kept as state-run enterprises.
Direct operation is reserved for manageable mines; complex mines are contracted with clear payment structures, making accountability measurable.