Shloka 178
Tīrtha-yātrā: Phalaśruti and Sacred Geography from Lohitya to Prayāga
Pulastya’s Instruction
Devanagari script
ततः स्थाणुवर्ट गच्छेत् त्रिषु लोकेषु विश्रुतम्
Transliteration
tataḥ sthāṇuvartaṃ gacchet triṣu lokeṣu viśrutam
Translation
Then one should proceed to Sthāṇuvarta, a place renowned throughout the three worlds—an instruction pointing the listener toward a celebrated sacred destination whose fame itself signals its religious and moral significance.
Word by Word
ततःthen; thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्ययम्
स्थाणुवटम्the Sthāṇu-banyan (a famed banyan tree)
स्थाणुवटम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्थाणुवट (प्रातिपदिकम्)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Karta
TypeVerb
Rootगम् (गच्छति)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
त्रिषुin (the) three
त्रिषु:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootत्रि (प्रातिपदिकम्)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (लोक-शब्दानुसारम्), सप्तमी-विभक्तिः, बहुवचनम्
लोकेषुin the worlds
लोकेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिकम्)
Formपुंलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः, बहुवचनम्
विश्रुतम्renowned; famous
विश्रुतम्:
Karma
TypeAdjective
Rootवि-श्रु (धातुः) → विश्रुत (कृदन्त-प्रातिपदिकम्)
Formभूतकर्मणि क्त-प्रत्ययान्तः, नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (स्थाणुवटम् इति कर्मपदं विशेषयति)
Speaker
घुलस्त्य उवाच
Characters & Entities
S
SthāṇuvartaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes