Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

स्त्री-विलापः — गान्धार्याः रणभूमिदर्शनं शापवचनं च

Battlefield Lament and Gāndhārī’s Curse

विन्दानुविन्दावावन्त्यौ पतितौ पश्य माधव । हिमान्ते पुप्पितो शालौ मरुता गलिताविव,माधव! जैसे ग्रीष्म-ऋतुमें हवाके वेगसे दो खिले हुए शालवृक्ष गिर गये हों, उसी प्रकार अवन्तीदेशके दोनों वीर राजपुत्र विन्द और अनुविन्द धराशायी हो गये हैं, इनपर दृष्टिपात करो

विन्दVind(a) (proper name)
विन्द:
Karta
TypeNoun
Rootविन्द (नाम)
FormMasculine, Nominative, Singular
अनुविन्दौAnuvinda (the two/dual form as in text-tradition)
अनुविन्दौ:
Karta
TypeNoun
Rootअनुविन्द (नाम)
FormMasculine, Nominative, Dual
आवन्त्यौthe two Avanti princes / belonging to Avanti
आवन्त्यौ:
Karta
TypeAdjective
Rootआवन्त्य (अवन्ती-देशीय)
FormMasculine, Nominative, Dual
पतितौfallen
पतितौ:
Karta
TypeAdjective
Rootपतित (√पत् + क्त)
FormMasculine, Nominative, Dual
पश्यsee, behold
पश्य:
Karma
TypeVerb
Root√पश् (दृश्) (पश्यति)
FormImperative, Second, Singular
माधवO Mādhava
माधव:
Sampradana
TypeNoun
Rootमाधव (कृष्ण-नाम)
FormMasculine, Vocative, Singular
हिमान्तेat the end of winter
हिमान्ते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootहिमान्त
FormMasculine, Locative, Singular
पुष्पितौin bloom, flowered
पुष्पितौ:
Karta
TypeAdjective
Rootपुष्पित (√पुष्प्/पुष्प + क्त)
FormMasculine, Nominative, Dual
शालौtwo śāla trees
शालौ:
Karta
TypeNoun
Rootशाल (वृक्ष)
FormMasculine, Nominative, Dual
मरुताby the wind
मरुता:
Karana
TypeNoun
Rootमरुत्
FormMasculine, Instrumental, Singular
गलितौdropped down, fallen off
गलितौ:
Karta
TypeAdjective
Rootगलित (√गल् + क्त)
FormMasculine, Nominative, Dual
इवas if, like
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव

वैशम्पायन उवाच