Shloka 18
Aśvamedha-saṃbhāra: Return of the Horse, Auspicious Timing, and Construction of the Yajña Enclosure
Devanagari script
इदमन्यच्च कौन्तेय वच: स पुरुषोडब्रवीत् | धनंजयस्य नृपते तन््मे निगदत: शूणु,(श्रीकृष्ण कहते हैं--) “कुन्तीनन्दन नरेश्वर! उस मनुष्यने अर्जुनकी कही हुई यह एक बात और बतायी थी, उसे भी मेरे मुँहसे सुन लीजिये
Transliteration
idam anyac ca kaunteya vacaḥ sa puruṣo ’bravīt | dhanañjayasya nṛpate tan me nigadataḥ śṛṇu ||
Translation
Vaiśampāyana said: “O son of Kuntī, that man spoke yet another statement. O king, listen from me as I recount it—this additional point that was conveyed in connection with Dhanañjaya (Arjuna).”
Word by Word
इदम्this
इदम्:
Karma
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अन्यत्another (thing)
अन्यत्:
Karma
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
कौन्तेयO son of Kunti
कौन्तेय:
TypeNoun
Rootकौन्तेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
वचःspeech; statement; words
वचः:
Karma
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
सःhe
सः:
Karta
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पुरुषःthe man; person
पुरुषः:
Karta
TypeNoun
Rootपुरुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid; spoke
उवाच:
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/परफेक्ट), प्रथम, एकवचन
धनञ्जयस्यof Dhananjaya (Arjuna)
धनञ्जयस्य:
TypeNoun
Rootधनञ्जय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
नृपतेO king
नृपते:
TypeNoun
Rootनृपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
तत्that
तत्:
Karma
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
मेmy; of me
मे:
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन
निगदतःof me while speaking/telling
निगदतः:
TypeVerb
Rootनिगदत् (वर्तमान-कृदन्त, √गद् + नि)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
शृणुhear; listen
शृणु:
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यम, एकवचन
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaK
Kaunteya (Yudhiṣṭhira)D
Dhanañjaya (Arjuna)N
nṛpati (the king, i.e., Yudhiṣṭhira)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes