Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 16

Sukta 4

यो मायातुं यातुधानेत्याह यो वा रक्षाः शुचिरस्मीत्याह । इन्द्रस्तं हन्तु महता वधेन विश्वस्य जन्तोरधमस्पदीष्ट

yó mā yātúṃ yātudhā́nety ā́ha yó vā rákṣāḥ śúcir asmī́ty ā́ha | índras táṃ hantu mahatā́ vadhéna víśvasya jántor adhamáḥ padīṣṭa ||

Whoso of me proclaimeth, ‘He is sorcery, a Yātudhāna,’ or whoso, being Rakṣas, saith, ‘I am pure’—May Indra smite that man with mighty slaughter-stroke, and may he take the lowest footing among all living men.

यःwho (he who)
यः:
कर्तृ (सम्बन्ध-प्रवर्तकः) / सम्बन्धी
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मायातुम्a sorcerer, one who works magic
मायातुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootमायातु (प्रातिपदिक; ‘मायावी/मायाकारी’)
यातुधानa demon, witch, harmful spirit
यातुधान:
कर्तृ (उक्त-वाक्ये) / विशेष्य
TypeNoun
Rootयातुधान (प्रातिपदिक)
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
आहsaid
आह:
क्रिया
TypeVerb
Rootअह् (ब्रू/वद्-अर्थे) धातु
यःwho (or who)
यः:
कर्तृ (सम्बन्ध-प्रवर्तकः) / सम्बन्धी
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
रक्षाःa demon, evil spirit (rakṣas)
रक्षाः:
कर्तृ (उक्त-वाक्ये) / विशेष्य
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
शुचिःpure
शुचिः:
विशेषणम्
TypeAdjective
Rootशुचि (प्रातिपदिक)
अस्मिI am
अस्मि:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् धातु
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
आहsaid
आह:
क्रिया
TypeVerb
Rootअह् (ब्रू/वद्-अर्थे) धातु
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
तम्him
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हन्तुlet (him) slay
हन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootहन् धातु
महताwith great
महता:
करण
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
वधेनwith a blow, with slaughter
वधेन:
करण
TypeNoun
Rootवध (प्रातिपदिक)
विश्वस्यof all
विश्वस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
जन्तोःof the creature
जन्तोः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootजन्तु (प्रातिपदिक)
अधमlowest, down
अधम:
कर्म/क्रियाविशेषण (गत्यर्थे)
TypeAdjective
Rootअधम (प्रातिपदिक)
अस्पदीष्टhas gone/has fallen (to a footing), has stepped
अस्पदीष्ट:
क्रिया
TypeVerb
Rootपद् धातु (गत्यर्थे) + उपसर्ग आ-; लिट्-आत्मनेपदम्

Rishi: Atharvanic/Angiras attribution (traditional)

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (probable)

{"primary_rasa":"raudra","secondary_rasa":"vira","emotional_arc":"From identification of slander/hypocrisy to thunderous punitive resolution.","listener_experience":"A surge of protective anger and confidence; sense of cosmic justice.","intensity":9}