Mantra 3
Sukta 100
Sanskrit (Devanagari)
असुराणां दुहितासि सा देवानामसि स्वसा । दिवस्पृथिव्याः संभूता सा चकर्थारसं विषम्
IAST Transliteration
ásurāṇāṃ duhitā́si sā́ devā́nām asi svásā | divás pṛthivyā́ḥ sambhūtā sā́ cakarthārasáṃ viṣám ||
English Translation (Griffith/Whitney)
Thou art the Asuras’ daughter; thou art the Gods’ own sister. Sprung from Heaven and Earth, thou hast made the poison sapless, void of strength.
Word by Word
असुराणाम्of the Asuras
असुराणाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी) / अधिकरण-सम्बन्ध
TypeNoun
Rootअसुर (प्रातिपदिक)
दुहिताdaughter
दुहिता:
कर्तृ (असि इत्यस्य) / विधेय-नाम
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
क्रिया (सम्बन्ध-क्रिया) / विधेय
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
साshe/that (you)
सा:
कर्तृ (असि इत्यस्य) / अनुवादक
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
क्रिया (सम्बन्ध-क्रिया) / विधेय
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
स्वसाsister
स्वसा:
कर्तृ (असि इत्यस्य) / विधेय-नाम
TypeNoun
Rootस्वसृ (प्रातिपदिक)
दिवःof heaven/sky
दिवः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक: द्यौ/दिव्)
पृथिव्याःof earth
पृथिव्याः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
सम्भूताborn/produced (from)
सम्भूता:
कर्तृ-विशेषण (सा इत्यस्य)
TypeAdjective/Participle
Rootसम्-भू (धातु) → सम्भूत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
साshe/that (you)
सा:
कर्तृ (चकर्थ इत्यस्य)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चकर्थyou have made
चकर्थ:
क्रिया
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
रसम्sap/essence
रसम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरस (प्रातिपदिक)
विषम्poison
विषम्:
कर्म (द्वितीयकर्म/परिणाम-रूपेण)
TypeNoun
Rootविष (प्रातिपदिक)
Attribution
Rishi: Atharvanic tradition (Anukramaṇī attribution varies)
Devata: Personified Viṣadūṣaṇa (antidote), with implicit Heaven–Earth dyad
Chandas: Anuṣṭubh
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From awe at cosmic lineage → reassurance through declared neutralization","listener_experience":"Grounding calm; sense that the danger has been named, bounded, and disarmed","intensity":4}