Mantra 1

Sukta 23

Sanskrit (Devanagari)

क्रिमिघ्नम्। ओते मे द्यावापृथिवी ओता देवी सरस्वती । ओतौ म इन्द्रश्चाग्निश्च क्रिमिं जम्भयतामिति

IAST Transliteration

krimighnám | óté me dyā́vā-pṛthivī́ ótā devī́ sárasvatī | ótau ma índraś cāgníś ca krímiṁ jambhayatām íti

English Translation (Griffith/Whitney)

A worm-slaying (charm). Woven round about me are Heaven and Earth; woven is the Goddess Sarasvatī. Woven round about me are Indra and Agni: let them crush the Worm—so (be it).

Word by Word

• क्रिमिघ्नम्: worm-destroying (remedy/charm)
• क्रिमिघ्नम्: कर्म (अभिधेय/उद्देश्य-वस्तु; ‘क्रिमिघ्नम्’—कृमिनाशकं [औषध/मन्त्र] )
• Type: Adjective
• Root: क्रिमिघ्न (प्रातिपदिक; क्रिमि + घ्न ‘हन’)

• ओते: woven/covered/encircled
• ओते: कर्तृ-सम्बन्ध (विशेषण-रूपेण ‘द्यावापृथिवी’ इत्यस्य)
• Type: Participle (past passive) used predicatively
• Root: √वे/वय् (वे ‘तन्तु-आवरणे/वेष्टने’; क्त-प्रत्यय)

• मे: of me / my
• मे: सम्बन्ध (मम)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• द्यावापृथिवी: Heaven-and-Earth
• द्यावापृथिवी: कर्तृ (स्तुत्य/आह्वेय-देवते)
• Type: Noun (dual compound)
• Root: द्यावापृथिवी (द्वन्द्व-प्रातिपदिक; द्यौ + पृथिवी)

• ओता: woven/covered/encircled
• ओता: कर्तृ-सम्बन्ध (विशेषण-रूपेण ‘सरस्वती’ इत्यस्य)
• Type: Participle (past passive) used predicatively
• Root: √वे/वय् (क्त)

• देवी: the goddess
• देवी: कर्तृ (आह्वेय-देवता)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक; देव-)

• सरस्वती: Sarasvatī
• सरस्वती: कर्तृ (आह्वेय-देवता)
• Type: Noun
• Root: सरस्वती (प्रातिपदिक)

• ओतौ: woven/encircled (the two)
• ओतौ: कर्तृ-सम्बन्ध (विशेषण-रूपेण ‘इन्द्रः…अग्निः’ इत्यस्य)
• Type: Participle (past passive) used predicatively
• Root: √वे/वय् (क्त)

• म: of me / my
• म: सम्बन्ध (मम)
• Type: Pronoun (enclitic)
• Root: अस्मद्

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्तृ (आह्वेय-देवता)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च

• अग्निः: Agni
• अग्निः: कर्तृ (आह्वेय-देवता)
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च

• क्रिमिम्: the worm (parasite)
• क्रिमिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: क्रिमि (प्रातिपदिक)

• जम्भयताम्: let the two crush/destroy
• जम्भयताम्: क्रिया; कर्तृ = इन्द्रः-अग्निः (द्वौ)
• Type: Verb
• Root: √जम्भ् (जम्भयति; causative of √जम्भ् ‘to crush/chew’)

• इति: thus
• इति: —
• Type: Indeclinable
• Root: इति

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (Krimi hymns; specific ṛṣi per anukramaṇī)

Devata: Dyāvā-Pṛthivī, Sarasvatī, Indra, Agni (as protectors and destroyers of krimi)

Chandas: Anuṣṭubh (mixed with Atharvanic cadence; tri-pāda structure in recitation practice)

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"raudra","emotional_arc":"From secure enclosure → rising force → decisive destruction.","listener_experience":"Feeling protected and strengthened; a clear ‘attack’ on the illness-agent.","intensity":7}