Mantra 28

Sukta 2

Sanskrit (Devanagari)

सुमङ्गलीरियं वधूरिमां समेत पश्यत । सौभाग्यमस्यै दत्त्वा दौर्भाग्यैर्विपरेतन

IAST Transliteration

su-maṅgalī́r iyáṃ vadhū́r imā́ṃ sam-etá páśyata | saúbhāgyam asyái dattvā́ daúrbhāgyair víparetan

English Translation (Griffith/Whitney)

Assemble and behold this bride, most auspicious. Having bestowed good fortune upon her, with your ill-fortunes depart ye hence.

Word by Word

• सुमङ्गलीः: auspicious (women), of good fortune
• सुमङ्गलीः: विशेषण (कर्तृपदस्य) / कर्ता-संबन्धी
• Type: Adjective
• Root: सुमङ्गली (प्रातिपदिक; सु- + मङ्गल) / मङ्गल

• इयम्: this (woman)
• इयम्: कर्तृ (वाक्यविषयः)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वधूः: bride
• वधूः: कर्तृ (इयम्-वधूः) / विषयः
• Type: Noun
• Root: वधू (प्रातिपदिक)

• इमाम्: this (one)
• इमाम्: कर्म (पश्यत इत्यस्य)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• समेत: come together / assemble
• समेत: क्रिया (आह्वान/आदेशः)
• Type: Verb
• Root: सम् + इ (धातु) → समेति (गमन/आगमन)

• पश्यत: see, behold
• पश्यत: क्रिया; कर्म = इमाम्
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु) → पश्य

• सौभाग्यम्: good fortune, auspicious prosperity
• सौभाग्यम्: कर्म (दत्त्वा इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: सौभाग्य (प्रातिपदिक; सु- + भाग्य)

• अस्यै: to her
• अस्यै: सम्प्रदान (दत्त्वा इत्यस्य)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• दत्त्वा: having given
• दत्त्वा: पूर्वकालिक क्रिया (मुख्यक्रियायाः पूर्वम्)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु) → दत्त्वा

• दौर्भाग्यैः: with misfortunes, with ill-luck (factors)
• दौर्भाग्यैः: करण (विपरेतन इत्यस्य) / साधन-भावः
• Type: Noun
• Root: दौर्भाग्य (प्रातिपदिक; दुर्- + भाग्य)

• विपरेतन: depart, go away (from her)
• विपरेतन: क्रिया (अपसारण-आदेशः)
• Type: Verb
• Root: वि + परा + इ (धातु) → विपरैति/विपरेत (depart, go away)

Attribution

Rishi: Traditionally connected with Sūryā/Bridal hymns (Ātharvaṇa tradition; specific ṛṣi assignment varies in ancillary lists).

Devata: Saubhāgya (as power), and the bride (vadhū) as ritual focus; implicit Lakṣmī/Alakṣmī polarity.

Chandas: Anuṣṭubh (predominant in AV domestic rites; exact metrical scan may be mixed due to Saunaka transmission).

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"shringara","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"Joyful unveiling → calm assurance and cleansing dismissal.","listener_experience":"Warm communal blessing; sense of being seen and protected.","intensity":4}