Shukra’s Curse on King Danda and Andhaka’s Challenge to Shiva
नमो ऽस्तु शर्व शंबो त्रिनेत्र चारुगात्र त्रैलोक्यनाथ उमापते दक्षयज्ञविध्वंसकर कामाह्गनासन घोर पापप्रणाशन महापुरुष महोग्रमूर्ते सर्वसत्त्वक्षयङ्कर शुभङ्कर महेश्वर त्रिशूलधारिन् स्मरारे गुहावासिन् दिग्वासः महाशङ्कशेखर (5) जटाधर कपालमालाविभूषिकशरीर वामचक्षुः बामदेव प्रजाध्यक्ष भगाक्ष्णोः क्षयङ्कर भीमसेन महासेननाथ पशुपते कामाङ्गदहन चत्वरवासिन् शिव महादेव ईशान संकर भीम भव वषभध्वज जटिल प्रौढ महानाट्येश्वर भूरिरत्न (10) अविमुक्तक रुद्रश्वर स्थाणो एकलिङ्ग कालिन्दीप्रिय श्रीकण्ठ नीलकण्ठ अपराजित रिपुभयङ्कर संतोषपते वामदेव अघोर तत्पुरुष महाघोर अघोरमूर्त्त शान्त सरस्वतीकान्त कीनाट सहस्रमूर्त्ते महोद्भव (15) विबो कालाग्निरुद्र हर महीधरप्रिय सर्वतीर्थाधिवास हंस कामेश्वर केदाराधिपते परिपूर्ण मुचुकुन्द मधुनिवासिन् कृपाणपाणे भयङ्कर विद्याराज सोमराज कामराज उञ्जक अञ्जनराजकन्याहृदचलवसते समुद्रशायिन् (20) गजमुख घण्टेश्वर गोकर्ण ब्रह्मयोने सहस्रवक्त्राक्षिचरण हाटकेश्वर नमो ऽस्तु ते एतस्मिन्नन्तरे प्राप्ताः सर्व एवर्षिपार्थिवाः द्रष्टुं त्रैलोक्यकर्तारं त्र्यम्बकं हाटकेश्वरम्
namo 'stu śarva śaṃbo trinetra cārugātra trailokyanātha umāpate dakṣayajñavidhvaṃsakara kāmāhganāsana ghora pāpapraṇāśana mahāpuruṣa mahogramūrte sarvasattvakṣayaṅkara śubhaṅkara maheśvara triśūladhārin smarāre guhāvāsin digvāsaḥ mahāśaṅkaśekhara (5) jaṭādhara kapālamālāvibhūṣikaśarīra vāmacakṣuḥ bāmadeva prajādhyakṣa bhagākṣṇoḥ kṣayaṅkara bhīmasena mahāsenanātha paśupate kāmāṅgadahana catvaravāsin śiva mahādeva īśāna saṃkara bhīma bhava vaṣabhadhvaja jaṭila prauḍha mahānāṭyeśvara bhūriratna (10) avimuktaka rudraśvara sthāṇo ekaliṅga kālindīpriya śrīkaṇṭha nīlakaṇṭha aparājita ripubhayaṅkara saṃtoṣapate vāmadeva aghora tatpuruṣa mahāghora aghoramūrtta śānta sarasvatīkānta kīnāṭa sahasramūrtte mahodbhava (15) vibo kālāgnirudra hara mahīdharapriya sarvatīrthādhivāsa haṃsa kāmeśvara kedārādhipate paripūrṇa mucukunda madhunivāsin kṛpāṇapāṇe bhayaṅkara vidyārāja somarāja kāmarāja uñjaka añjanarājakanyāhṛdacalavasate samudraśāyin (20) gajamukha ghaṇṭeśvara gokarṇa brahmayone sahasravaktrākṣicaraṇa hāṭakeśvara namo 'stu te etasminnantare prāptāḥ sarva evarṣipārthivāḥ draṣṭuṃ trailokyakartāraṃ tryambakaṃ hāṭakeśvaram
Hormat sembah kepada-Mu, wahai Śarva, Śambhu—bermata tiga, bertubuh elok; Penguasa tiga dunia; suami Umā; penghancur yajña Dakṣa; pembakar raga Kāma; pemusnah dosa-dosa yang mengerikan; Mahāpuruṣa berwujud sangat dahsyat; pelebur segala makhluk namun pembawa keberuntungan; Maheśvara pemegang trisula; musuh Smara; penghuni gua; Digambara; bermahkota tanda bulan sabit; berjanggut-jatā, berhias untaian tengkorak; Vāmadeva; pengawas makhluk; Paśupati; Śiva, Mahādeva, Īśāna, Śaṅkara, Bhīma, Bhava; berpanji lembu; Tuhan Tari Agung; Avimukta; Rudreśvara; Sthāṇu; Eka-liṅga; kekasih Kālindī; Śrīkaṇṭha, Nīlakaṇṭha; tak terkalahkan; penakut musuh; penguasa kepuasan; Aghora, Tatpuruṣa, Mahāghora; Yang damai; kekasih Sarasvatī; berwujud seribu; sumber agung; Yang Mahakuasa; Kālāgni-Rudra; Hara; yang dicintai pemanggul gunung; penghuni semua tīrtha; Haṃsa; Kāmeśvara; penguasa Kedāra; sempurna; pelindung Mucukunda; bersemayam di Madhu; bertangan pedang; menggetarkan; raja pengetahuan; raja Soma; raja Kāma; berbaring di samudra; bermuka gajah; penguasa lonceng; Gokarṇa; sumber Brahmā; bermuka, bermata, dan berkaki seribu—Hāṭakeśvara, hormat sembah kepada-Mu. Pada saat itu pula semua resi dan raja datang hendak menyaksikan Tryambaka Hāṭakeśvara, pencipta tiga dunia.
{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "raudra", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
This is a nāma-mālā (litany of epithets) functioning as stuti. In Purāṇic tīrtha sections, such litanies both praise the deity and ‘map’ his presence across multiple kṣetras (e.g., Kedāra, Gokarṇa), reinforcing pilgrimage ideology.
It asserts that Śiva is not confined to one shrine: he presides in every tīrtha. This theological claim supports the text’s geographic program—enumerating places while grounding them in a single divine presence.
Yes. They function as toponymic epithets: Avimukta (Kāśī zone), Kedāra (Himalayan Kedāranātha), and Gokarṇa (coastal/temple tīrtha). Their inclusion links Hāṭakeśvara’s praise to a wider pan-Indian tīrtha network.