HomeUpanishadsAmritbinduVerse 2
Previous Verse
Next Verse

Verse 2

Amritbindu

मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः । बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम् ॥२॥

मनः । एव । मनुष्याणाम् । कारणम् । बन्ध-मोक्षयोः । बन्धाय । विषय-आसक्तम् । मुक्त्यै । निर्-विषयम् । स्मृतम् ॥

mana eva manuṣyāṇāṃ kāraṇaṃ bandha-mokṣayoḥ | bandhāya viṣayāsaktaṃ muktyai nirviṣayaṃ smṛtam ||2||

Bagi manusia, sebab keterikatan dan pembebasan hanyalah pikiran. Pikiran yang melekat pada objek membawa belenggu; pikiran tanpa objek dikenang sebagai jalan moksha.

Mind alone is the cause for humans of bondage and liberation. Attached to objects it is for bondage; devoid of objects it is remembered to be for liberation.

Bandha–mokṣa as mind-dependent (adhyāsa/saṅga vs. vairāgya)Mahavakya: Indirect: establishes the psychological/epistemic condition for realizing mahāvākyas—object-attachment sustains misidentification; object-free mind supports ātma-bodha.AtharvaChandas: Anuṣṭubh (śloka)