Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 84

Devanagari script

कृतं संवर्द्धितं शांतं स मे विष्णुः प्रसीदतु । ब्रह्मा विष्णुर्हरो विष्णु रिन्द्रो वायुर्यमोऽनलः

Transliteration

kṛtaṃ saṃvarddhitaṃ śāṃtaṃ sa me viṣṇuḥ prasīdatu | brahmā viṣṇurharo viṣṇu rindro vāyuryamo'nalaḥ

Translation

“Semoga Viṣṇu itu berkenan kepadaku—Dia yang mencipta, memelihara, dan menenteramkan. Brahmā adalah Viṣṇu; Hara (Śiva) adalah Viṣṇu; Indra, Vāyu, Yama, dan Agni pun adalah Viṣṇu.”

Word by Word

• कृतम्: done, made
• कृतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: कृ (धातु) → कृत (कृदन्त/प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; past passive participle used adjectivally

• संवर्द्धितम्: nourished, increased
• संवर्द्धितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सम्+वृध् (धातु) → संवर्द्धित (कृदन्त/प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; past passive participle

• शान्तम्: pacified, calmed
• शान्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: शम् (धातु) → शान्त (कृदन्त/प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; past passive participle

• सः: he, that one
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; pronoun

• मे: my / to me
• मे: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी/चतुर्थी, एकवचन; enclitic pronoun (my/to me)

• विष्णुः: Viṣṇu
• विष्णुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• प्रसीदतु: may (he) be pleased
• प्रसीदतु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र+सद् (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ/imperative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• ब्रह्मा: Brahmā
• ब्रह्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• विष्णुः: Viṣṇu
• विष्णुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• हरः: Hara (Śiva)
• हरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: हर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• विष्णुः: Viṣṇu
• विष्णुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• वायुः: Vāyu (wind-god)
• वायुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वायु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• यमः: Yama
• यमः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अनलः: Anala (fire)
• अनलः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अनल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Speaker

Prahlāda (continuing the stuti)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Interlocutor/pilgrims (contextual)

Visual Art Cues

Scene: Prahlāda’s hymn expands into a cosmic vision: Viṣṇu as Brahmā, Hara, Indra, Vāyu, Yama, Agni—multiple deity-forms dissolving into one luminous presence bringing śānti.

Characters & Entities

• Viṣṇu
• Brahmā
• Hara
• Indra
• Vāyu
• Yama
• Agni

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The verse teaches an all-pervading vision of Hari: the divine powers governing creation and cosmic order are ultimately one in Viṣṇu.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The theological praise occurs within the Vastrāpatha-kṣetra-māhātmya of Prabhāsa Khaṇḍa, associating devotion to Hari with the merit of that sacred region.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual; it is a doctrinal stuti (praise) encouraging contemplative devotion.