Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 59

एतस्मिन्नंतरे तत्र मदनो हि धनुर्द्धरः । पंचबाणान्समारोप्य स्वकीये धनुषि द्विजाः । तरोश्छायां समाश्रित्य देवदारुगतां तदा

etasminnaṃtare tatra madano hi dhanurddharaḥ | paṃcabāṇānsamāropya svakīye dhanuṣi dvijāḥ | tarośchāyāṃ samāśritya devadārugatāṃ tadā

Pada saat itu juga, di sana Madana sang pemanah—wahai kaum dwija—memasang lima anak panah pada busurnya sendiri, lalu berteduh di bawah naungan pohon deodāra.

एतस्मिन्in this
एतस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th), एकवचनम्; सर्वनाम
अन्तरेin the interval/meanwhile
अन्तरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th), एकवचनम् (अन्तरे = in the interval)
तत्रthere
तत्र:
Desha-adhikarana (देश-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्ययम्; देशवाचक-क्रियाविशेषणम् (locative adverb)
मदनःMadana (Kāma)
मदनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमदन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा (1st), एकवचनम्; व्यक्तिनाम
हिindeed
हि:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्ययम्; निपातः
धनुः-धरःbow-bearer
धनुः-धरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक) + धर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा (1st), एकवचनम्; उपपद-तत्पुरुषः (धनुः धरति इति)
पञ्च-बाणान्five arrows
पञ्च-बाणान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक) + बाण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया (2nd), बहुवचनम्; द्विगु-समासः (पञ्च बाणाः)
समारोप्यhaving mounted/placed (on)
समारोप्य:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootसम् + आ + रुह्/रोप् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive)
स्वकीयेon his own
स्वकीये:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्वकीय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th), एकवचनम्; विशेषणम्
धनुषिon the bow
धनुषि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th), एकवचनम्
द्विजाःO twice-born (Brahmins)
द्विजाः:
Sambodhana/Address (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा (1st), बहुवचनम्; संबोधनार्थे अपि प्रयोगः सम्भवति
तरोःof a tree
तरोः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी (6th), एकवचनम्
छायाम्shade
छायाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootछाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया (2nd), एकवचनम्
समाश्रित्यhaving resorted to
समाश्रित्य:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootसम् + आ + श्रि (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive)
देवदारु-गताम्reaching/connected with the deodar (tree)
देवदारु-गताम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदेवदारु (प्रातिपदिक) + गत (प्रातिपदिक; √गम्)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया (2nd), एकवचनम्; विशेषणम्; षष्ठी/सप्तमी-तत्पुरुषार्थः (देवदारौ/देवदारु-सम्बद्धा गता)
तदाthen
तदा:
Kala-adhikarana (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्ययम्; कालवाचक-क्रियाविशेषणम् (temporal adverb)

Lomaharṣaṇa Sūta (deduced: Māheśvarakhaṇḍa narration to sages)

Tirtha: Kedāra (Kedāranātha-kṣetra)

Type: kshetra

Scene: Madana (Kāma), youthful and radiant, holds a bow and carefully sets five arrows, half-concealed in the cool shade of a towering devadāru; the grove feels charged, as if an unseen contest with ascetic power is imminent.

M
Madana (Kāma)
P
Pañcabāṇa (five arrows)
D
Devadāru (deodar cedar)

FAQs

Desire (Kāma) is portrayed as strategic and subtle, yet it approaches the divine ascetic power that ultimately transcends it.

Kedāra-kṣetra; the deodāra grove imagery situates the episode in sacred Himalayan geography.

None; it narrates Madana’s preparation and approach.