Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 2

युधिष्ठिर उवाच । हनूमन्तेश्वरं नाम कथं जातं वदस्व मे । ब्रह्महत्याहरं तीर्थं रेवादक्षिणसंस्थितम्

yudhiṣṭhira uvāca | hanūmanteśvaraṃ nāma kathaṃ jātaṃ vadasva me | brahmahatyāharaṃ tīrthaṃ revādakṣiṇasaṃsthitam

Yudhiṣṭhira bersabda: Jelaskan kepadaku bagaimana nama ‘Hanūmateśvara’ muncul—tīrtha penghapus brahmahatyā ini berada di sisi selatan Revā.

युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपदम्
हनूमन्तेश्वरम्Hanūmanteśvara
हनूमन्तेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहनूमन्त् + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (lord of Hanūmat / Hanūmat-īśvara); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
नामby name
नाम:
Sambandha (Apposition-marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनाम-शब्दः (indeclinable used to mark appellation: 'by name')
कथम्how
कथम्:
Kriya-visheshana (Interrogative modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb: 'how')
जातम्arisen/come to be
जातम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootजन् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अत्र कर्म-रूपेण (what has arisen)
वदस्वtell (me)
वदस्व:
Kriya (Request/क्रिया)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन, आत्मनेपदम्
मेto me
मे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी-विभक्ति (Genitive/Dative), एकवचन; सर्वनाम
ब्रह्महत्याहरम्removing brahmahatyā
ब्रह्महत्याहरम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootब्रह्महत्या + हर (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (remover of brahmahatyā); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (तीर्थम्)
तीर्थम्sacred ford
तीर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
रेवादक्षिणसंस्थितम्situated south of Revā
रेवादक्षिणसंस्थितम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootरेवा + दक्षिण + संस्थित (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (situated on the southern side of Revā); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (तीर्थम्)

Yudhiṣṭhira

Tirtha: Hanūmateśvara (Hanūmata) tīrtha

Type: kshetra

Listener: Mārkaṇḍeya

Scene: Yudhiṣṭhira respectfully questions Mārkaṇḍeya on the riverbank; in the background, the Hanūmateśvara liṅga shrine stands on the southern side of Revā.

Y
Yudhiṣṭhira
H
Hanūmateśvara
R
Revā (Narmadā)
B
Brahmahatyā

FAQs

Sacred places carry specific names and powers rooted in divine history; learning their origin deepens faith and right practice.

Hanūmateśvara tīrtha on the southern bank of the Revā (Narmadā).

None directly; it initiates the inquiry that typically leads to guidance on pilgrimage and worship.