Brahmā’s Discourse to Mohinī
Harivāsara, Desire, and the Satya-Test of Rukmāṅgada
सुरतस्रं सकारी मे ह्युपवासो भवेत्प्रिय । सुमुग्धां यौवनोपेतां स्वभार्यां यो न सेवते ॥ ६४ ॥
suratasraṃ sakārī me hyupavāso bhavetpriya | sumugdhāṃ yauvanopetāṃ svabhāryāṃ yo na sevate || 64 ||
Kekasih, bagiku menahan diri dari keintiman suami-istri pun menjadi sejenis tapa-puasa. Siapa yang tidak mendekap dan merawat istrinya sendiri—yang memesona dan sedang mekar muda—ia bersalah terhadap dharma rumah tangga.
Sanatkumara (in dialogue with Narada)
Vrata: none
Primary Rasa: shringara
Secondary Rasa: shanta
It frames self-restraint in sensual life as a form of austerity (upavāsa-like discipline) while simultaneously reminding that household dharma includes responsible, affectionate care of one’s spouse.
By emphasizing disciplined living and faithful household conduct, it supports the bhakti ideal that devotion is sustained by purity, restraint, and dharmic relationships—not merely by external ritual.
Primarily Kalpa (dharma and ritual discipline): it equates regulated abstinence with vrata-like practice and links personal conduct to religious observance.