दक्षिणदिशि तीर्थवर्णनम्
Southern Tīrthas: Godāvarī to Dvāravatī
भीष्मद्रोणावतिरथौ कृपो द्रौणिश्न दुर्जय: । धृतराष्ट्रस्य पुत्रेण वृता युधि महारथा:,“मैं भी ऐसा ही समझता हूँ कि श्रीकृष्ण और अर्जुन सुप्रसिद्ध नर-नारायण ऋषि हैं। अर्जुनको शक्तिशाली समझकर ही मैंने उसे दिव्यास्त्रोंकी प्राप्तिके लिये भेजा है। देवपुत्र अर्जुन इन्द्रसे कम नहीं हैं। यह जानकर ही मैंने उसे देवराज इन्द्रका दर्शन करने और उनसे दिव्यास्त्रोंको प्राप्त करनेके लिये भेजा है। भीष्म और द्रोण अतिरथी वीर हैं। कृपाचार्य तथा अश्वत्थामाको भी जीतना कठिन है। धृतराष्ट्रपुत्र दुर्योधनने इन सभी महारथियोंको युद्धके लिये वरण कर लिया है
bhīṣma-droṇāv atirathau kṛpo drauṇiś ca durjayaḥ | dhṛtarāṣṭrasya putreṇa vṛtā yudhi mahārathāḥ ||
Bhishma dan Drona adalah kesatria berderajat atiratha; Kripa dan putra Drona, Aswatthama, pun sukar ditaklukkan. Duryodhana, putra Dhritarashtra, telah memilih para mahāratha ini untuk berdiri di pihaknya dalam perang.
वैशम्पायन उवाच
Great power and martial excellence do not by themselves guarantee righteousness; the ethical burden lies in whom one supports. The verse highlights how formidable warriors can be enlisted for a cause, prompting reflection on dharma versus loyalty.
The narrator lists the principal Kaurava champions—Bhīṣma, Droṇa, Kṛpa, and Aśvatthāmā—emphasizing their near-invincibility and noting that Duryodhana has selected them to fight on his side, foreshadowing the intensity of the coming war.