Previous Verse
Next Verse

Shloka 54

Dharma-vyādha’s Analysis of Moral Decline and the Mahābhūta–Guṇa Schema (धर्मव्याधोपदेशः)

पानीयदा हाूतृषिता: प्रह्ृष्टमनसो नरा: । पन्थानं द्योतयन्तश्न यान्ति दीपप्रदा: सुखम्‌,जिन्होंने जल-दान किया है, उन्हें प्यासका कष्ट नहीं भोगना पड़ता, वे लोग प्रसन्नचित्त होकर वहाँ जाते हैं। दीपदान करनेवाले मनुष्य उस मार्गको प्रकाशित करते हुए सुखसे यात्रा करते हैं

pānīyadā hātṛṣitāḥ prahṛṣṭamanaso narāḥ | panthānaṃ dyotayantaś ca yānti dīpapradāḥ sukham ||

Mereka yang telah memberi air minum tidak menanggung siksaan dahaga; dengan hati bersukacita mereka melangkah menuju alam itu. Dan mereka yang mendermakan pelita berjalan dengan bahagia, menerangi jalan sepanjang perjalanan.

पानीयदाःgivers of drinking-water
पानीयदाः:
Karta
TypeNoun
Rootपानीय-दा (पानीय + दा)
FormMasculine, Nominative, Plural
हाindeed / emphatic particle
हा:
TypeIndeclinable
Rootहा
उतृषिताःnot thirsty / free from thirst
उतृषिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootउतृषित (उद् + तृष्)
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रहृष्टमनसःwhose minds are delighted
प्रहृष्टमनसः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रहृष्ट-मनस्
FormMasculine, Nominative, Plural
नराःmen
नराः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Plural
पन्थानम्the path
पन्थानम्:
Karma
TypeNoun
Rootपथिन्
FormMasculine, Accusative, Singular
द्योतयन्तःilluminating
द्योतयन्तः:
Karta
TypeVerb
Rootद्योतय (द्योत्/द्युति + णिच्)
FormMasculine, Nominative, Plural, शतृ (present active participle)
यान्तिgo / proceed
यान्ति:
TypeVerb
Rootया
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
दीपप्रदाःgivers of lamps (light-donors)
दीपप्रदाः:
Karta
TypeNoun
Rootदीप-प्रदा (दीप + प्रदा)
FormMasculine, Nominative, Plural
सुखम्happily / with ease (as an accusative of manner)
सुखम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुख
FormNeuter, Accusative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
D
drinking-water (pānīya)
L
lamp/light (dīpa)
P
path/road (panthā)