Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

Dharma-vyādha’s Analysis of Moral Decline and the Mahābhūta–Guṇa Schema (धर्मव्याधोपदेशः)

युधिछिर उवाच चातुर्वर्ण्यस्य सर्वस्य वर्तमाना: प्रतिग्रहे । केन विप्रा विशेषेण तारयन्ति तरन्ति च,युधिष्ठिरने पूछा--महामुने! जो ब्राह्मण चारों वर्णोमेंसे सभीके दान ग्रहण करते हैं, वे किस विशेष धर्मका पालन करनेसे दूसरोंको तारते और स्वयं भी तरते हैं

yudhiṣṭhira uvāca cāturvarṇyasya sarvasya vartamānāḥ pratigrahe | kena viprā viśeṣeṇa tārayanti taranti ca ||

Yudhiṣṭhira berkata: “Wahai maharsi, bila para brāhmaṇa menerima pemberian dari keempat varṇa, dengan laku atau disiplin khusus apakah mereka—secara istimewa—mengangkat orang lain dan juga menyeberangkan diri mereka sendiri?”

युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
चातुर्वर्ण्यस्यof the fourfold social order (four varṇas)
चातुर्वर्ण्यस्य:
TypeNoun
Rootचातुर्वर्ण्य
FormNeuter, Genitive, Singular
सर्वस्यof all
सर्वस्य:
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNeuter, Genitive, Singular
वर्तमानाःbeing engaged / existing (as they are)
वर्तमानाः:
Karta
TypeAdjective
Rootवर्तमान
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रतिग्रहेin accepting gifts
प्रतिग्रहे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootप्रतिग्रह
FormMasculine, Locative, Singular
केनby what? / by which (means, dharma)
केन:
Karana
TypePronoun
Rootकिम्
FormNeuter, Instrumental, Singular
विप्राःbrāhmaṇas
विप्राः:
Karta
TypeNoun
Rootविप्र
FormMasculine, Nominative, Plural
विशेषेणespecially / in a special way
विशेषेण:
Karana
TypeNoun
Rootविशेष
FormMasculine, Instrumental, Singular
तारयन्तिcause (others) to cross / deliver
तारयन्ति:
TypeVerb
Rootतॄ
FormPresent, 3rd, Plural, Parasmaipada, Causative
तरन्तिcross (themselves)
तरन्ति:
TypeVerb
Rootतॄ
FormPresent, 3rd, Plural, Parasmaipada
and
:
TypeIndeclinable
Root

युधिछिर उवाच

Y
Yudhiṣṭhira
V
viprāḥ (brāhmaṇas)
C
cāturvarṇya (the four varṇas)