ब्राह्मणानुयात्रा—शौनकोपदेशः
Brāhmaṇas Follow into Exile and Śaunaka’s Instruction
तस्मादर्थागमा: सर्वे मनोमोहविवर्धना: । कार्पण्यं दर्पमानौ च भयमुद्वेग एव च,“इसलिये धन-प्राप्तिके सभी उपाय मनमें मोह बढ़ानेवाले हैं। कृपणता, घमण्ड, अभिमान, भय और उद्वेग इन्हें विद्वानोंने देहधारियोंके लिये धनजनित दुःख माना है। धनके उपार्जन, संरक्षण तथा व्ययमें मनुष्य महान् दुःख सहन करते हैं और धनके ही कारण एक- दूसरेको मार डालते हैं। धनको त्यागनेमें भी महान् दुःख होता है और यदि उसकी रक्षा की जाय तो वह शत्रुका-सा काम करता है:
tasmād arthāgamāḥ sarve manomohavivardhanāḥ | kārpaṇyaṃ darpamānau ca bhayam udvega eva ca |
Karena itu, segala cara memperoleh harta hanya menambah delusi dalam batin. Kekikiran, kesombongan dan keangkuhan, rasa takut, serta kegelisahan—itulah duka yang lahir dari harta bagi makhluk berbadan, demikian diakui para bijak.
वैशम्पायन उवाच